FrMaLeV

**Kobe23** · 22-04-2007

H Z . İbrahİm A.s. başlıklı yazı Mumsema H Z . İbrahİm A.s. Forum Alev

1Hz İbrahim hakkında genel bilgiler

Hz

Îbrahim Kur'an-ı Kerim'de bildirilen peygamberlerdendir : « Kitap'ta İbrahim'i an

Zira o, sıdkı bütün bir peygamberdi »

Ülül'azm denilen peygamberlerin üçüncüsü olup Mezopotamya'daki Keldâni kavmine gönderilmiştir

Peygamberimiz Muhammed Mustafa (S

A

V

)'dan sonra Allah katında insanların en üstünüdür, çünkü ileride göreceğimiz gibi Allahü Teâlânın varlığını kendi akıl ve mantığıyla bulmuştur

Allah ona Halil'im (dostum) diye buyurdu

Onun için «Hâlilürrahman» olarak zikredilir

Kendisine on suhuf (forma) verildi

Oğulları, İsmail ve İshak aleyhisselam'dan ziyade soyundan daha birçok peygamber geldiği için «Ebü'l enbiya» (peygamberler babası) da denilmiştir

Beni İsrail oğlu olan Hz

İshak, Arap kavmi ise diğer oğlu Hz

İsmail'den türemiştir

Babasının Âzer'in mi, Târuh'un mu olup olması hakkında ihtilaf vardır (geniş bilgi ileride, 2

2 noktada verilecektir)

Bir rivayete göre annesinin ismi Emile'dir

Hz

İbrahim peygamberimizin dedelerindendir

2 Hz İbrahimin hayatı

21 Hz İbrahim'in yaşadığı zaman ve mekan
İbrahim aleyhisselamın nesebi Nuh aleyhisselamın oğlu Sam'a dayanır

Hz

Nuh'un vefatı ile Hz

İbrahim arasında iki peygamber (Hz

Hud & Hz

Sâlih) vardır

Bu fasıla (rivayete göre, M

K

) 1143 senedir

Hz

Hud ile Hz

İbrahim arasında da 630 yıllık bir fasıla olduğu bildirilmiştir

Doğum yeri Bâbil kentidir

22 İbrahim aleyhisselamın babası
Allahü Teâlâ Kur'an-ı Kerim'de : «İbrahim, babası Âzer'e

» buyurmaktadır

Bu âyetten anlaşılacağı gibi Hz

İbrahim'in babası Âzer isminde idi

Ama, bazılarına göre İbrahim aleyhisselamın babası -Kur'anda bildirilen- putperest Âzer değil, mü'min olan Târuh idi

Bu görüsü destekleyenler arasında meşhurları Abdülhakim Arvâsi, Kadi Beydâvi ve Senâullah Dehlevi vardır, ama Şii'ler de bunu söylemektedirler

Bir rivâyete göre Âzer Hz

İbrahim'in - amcası olup - Târuh'un ölmesiyle Emile ile evlenip, Hz

İbrahim'in üvey babası oldu

Tefsir yönünden bunu böyle açıklamaktadırlar : En'am suresinin manası : «İbrahim, Âzer olan babasına dediği zaman» anlamındadır

Böyle olmasaydı Kur'an-ı Kerim'de «Babası Âzer'e dediği zaman» demeyip, "Âzer'e dediği zaman" veya "Babasına dediği zaman" demek yetişirdi

Âzer, kendi babası olsaydı "Babası" kelimesi fazla olurdu demektedirler

Bir kanıt olarak Şua'ra suresinin 219

ayetini göstermektedirler

Bu surede Allah « Secde edenler arasında dolaşmanı da görüyor » denilmektedir

Buna göre Peygamberimizin sülâlesinde hiçbir putperest yoktur

Bu görüşü reddedenler ise, ki bunlar arasında Taberi, Ebu Hayyan ve Elmalılı Muhammed Hamdi Yazır vardır, açık olan âyete (En'am, 74) bir mâna verilmek istenmiştir demektedirler

Mealine göre manalar değistiği için anlamlar da değişir teorisini ileri sürmektedirler

Konuya objektif bir yönle bakmak gerekirse, Âzer'in İbrahim aleyhisselam ın babası olmaması biraz daha mantıklıdır

Sunu da belirtmek lâzım ki, bir üçüncü fikir vardır

O da, İbrahim aleyhisselamın babasının asıl isminin Tarih veya Taruh olup sonradan - bir putun ismi olan - Âzer ismine değiştirmesi

Bu da Nemrud'un onu puthanesi'nin nâzırı olarak tayin etmesinden sonra gerçekleşmiştir

Ama kaynaklar bu düşünce hakkında bilgi vermiyorlar, onun için fazla dikkat etmemek gerekir

Biz burda ilmi gerçekleri tartışmayacağımız için bunu burda noktalamak gerekir

Bu ihtilaf'ın çözümünü ancak Rahman, Rahim, Evvel, Âhir, Kebir, Aziz, Saafii, Mâlik, Gafur, Nur, Adl, Hak, Hakem, Rauf, Şehid, Veli, Kerim, Bari, Cebbar olan ALLAH bilir

Âzer ayrıca put yapardı ve Nemrud'un yakınında bulunurdu

Onun bir dediğini, iki etmezdi

22 Hz İbrahim'in doğumundan peygamberliğine kadar olan hayatı
221 Hz İbrahim'in doğumuna kadar vukuu bulan olaylar
Nemrud (2

3

2

no'lu noktaya bakınız) ve ona tâbi olanlar azgınlık ve Allah'a isyan içinde yasamakta idiler

Bir gün Nemrud bir rüya gördü

Bir rivayete göre, rüyasında gökyüzünde bir nurun parladığını, güneşin, ayın ve yıldızların bu nurun ışığında kaybolduğunu gördü

Diğer bir rivayete göre ise, rüyasında bir kimsenin gelip tahtından kaldırıp kendini yere vurduğunu gördü

Müneccimlere gördüğü rüyayı anlatıp tâbir ettirdi

Bunlar "Yeni bir peygamber ve din gelecek, senin saltanatını temelinden yıkacak ! Ona göre tedbir almalısın" diye tâbir ettiler

Nemrud bu isin tedbiri kolaydır deyip, " Bundan sonra kimse çocuk sâhibi olmayacak

Hanımlardan uzak durulacak

Doğan çocuklar, erkekse öldürülecek, kızsa bırakılacak" emrini verdi

Bu suretle 100

000 mâsum bebeği öldürüldüğü nakledilmiştir

222 Doğumundan sonra
Bu sırada Hz

İbrahim'in annesi hâmile idi

Âzer'in durumunu bildiği için, onu doğuma yaklaşınca kendisinden uzaklaştırdı ve gizlice bir mağaraya gitti ve orda Hz

İbrahim'i dünyaya getirdi

Doğduktan sonra annesi onu emzirdi ve mağarayı kapatıp geri şehre döndü

Âzer'e ," Çocuk çok zayıf doğdu ve hemen öldü" dedi

Bundan sonra mağaraya - gizlice -gelip İbrahim aleyhisselamı emzirip geri eve dönerdi

Rivâyetlere göre, Hz

İbrahim mağarada 7, 13, 16 veya 17 yaşına kadar kaldı

23 Hz İbrahim'in tebliği
231 Hz İbrahim'in Allah'ı araması
2311 Hz İbrahim'in Allah'ı aramasından önceki durumu
Hz

İbrahim'in imanı durumunu hakkında Kur'an-ı Kerim bilgi vermektedir :«Andolsun biz İbrahim'e daha önce rüşdünü vermiştik

Biz onu iyi tanırdık »

Burdaki rüşdünü vermek peygamberlik, yahut İbrahim aleyhisselamın risâletten önce sahip olduğu hidayet ve doğruluk manasına geldiği tefsirlerde bildirilmiştir

Bu da gösteriyor ki, peygamberlik Hz

İbrahim'e genç yasta verilmiş idi

2312 İbrahim aleyhisselamın tefekkür ile tevhid'i bulması
İbrahim aleyhisselam hakkında Allahü Teâlâ « Halil'im » demiştir

Bu da onun Allah'ı arayıp bulmasındandır

Bunun için Kur'an-ı Kerim'de şunlar buyrulmuştur : «Böylece biz, kesin iman edenler olması için İbrahim'e göklerin ve yerin melekûtunu gösteriyorduk

Gecenin karanlığı onu kaplayınca bir yıldız gördü, Rabbim budur, dedi

Yıldız batınca, batanları sevmem, dedi

Ay'ı doğarken görünce, Rabbim budur, dedi

O da batınca, Rabbim bana doğru yolu göstermezse elbette yoldan sapan topluluklardan olurum,dedi

Güneşi doğarken görünce de, Rabbim budur, zira daha büyük, dedi

O da batınca, dedi ki : Ey kavmim ! Ben sizin (Allah'a) ortak koştuğunuz şeylerden uzağım »

Bu olay resmi olarak bakılırsa Hz

İbrahim'in peygamberlik başlangıcıdır

Bundan sonra Hz

İbrahim Bâbil kavmine Allah'ın emirlerini tebliğ etmeye başladı ve birçok delil gösterdi

2313 İbrahim aleyhisselam ın putları kırması
Babil halkı Allah'ın yolundan saptığı için her sene putlar için âyin düzenlerdi

Bu âyinde bir yere toplanır bayram yapar ve sonra puthaneye gider, putlara secde eder, sonra da evlerine dönerlerdi

Böyle bir bayram günü, İbrahim aleyhisselam put haneye girip, bir balta ile bütün küçük putları kırdı

Baltayı da, en büyük putun boynuna aşdı ve oradan uzaklaştı

Keldâniler puthâneye girince bütün putların kırıldığını gördüler ve bunu yapanı yakalayarak cezalandırmak istediler

Hz

İbrahim'i getirip, bu isi sen mi yaptın dediler

İbrahim aleyhisselam « Kendisi dururken küçük putlara tapınılması istemediği için, boynunda asılı olan büyük put yapmıştır

İnanmazsanız kendisine sorunuz » buyurdu

Onlar 'Putlar konuşamaz ki, sen onlara sor diyorsun' dediler

Bunun üzerine İbrahim aleyhisselam « O halde konuşamayan ve kendilerini kırılmaktan kurtaramayan putlara neden ibadet edersiniz ? Size ve tapdığınız putlara yazıklar olsun » dedi , ama bu hiç bir fayda vermedi, çünkü onlar : «Dediler ki

Biz, babalarımızı bunlara tapar kimseler bulduk »

232 İbrahim aleyhisselamın ateşe atılması
İbrahim aleyhisselam putları kırınca putperestler bu işin onun yaptığını anladılar ve ceza vermek üzere hapsettiler

Durumu Nemrud'a bildirdiler

2321 Hz İbrahim ve Nemrut
Rivayete göre Nemrut Hz

İbrahim'in yaptığını duyunca onu yanına çağırdı

O zaman insanlar Nemrut'a secde ederlerdi

İbrahim aleyhisselam secde etmeyince Nemrut " Niçin secde etmedin" diye sordu

Hz

İbrahim de: « Ben beni yaratan Allahü Teâla'dan ziyade secde etmem » buyurdu

Nemrud " Seni yaratan kim ? " diye sorunca, İbrahim aleyhisselam: « Benim Rabbim, dirilten ve öldüren Allah'dır » diye cevap verdi

Nemrut, " ben de diriltirim" diyerek zindandan iki kişi getirtti

Birini serbest bırakıp, birini öldürdü

Güya böylece diriltmiş ve öldürmüş oldu

Hz

İbrahim bunun karşısında : « Benim Rabbim güneşi doğudan getirir, doğurtur

Eğer gücün yetiyorsa sen de batı'dan doğdur » buyurunca Nemrut şaşırıp, âciz kaldı

Bu husus Bakara suresinin 258

âyetinde bildirilmiştir

Bu münazaranın vukuu bulduğu zaman hakkında iki rivayet vardır

Birincisi, İbrahim aleyhisselam putları kırınca onu yakalayıp hapsettiler

Sonra ateşe atmak için hapisten çıkarıp , Nemrut'un yanına götürdüklerinde gerçekleşmiştir

Diğer rivayete göre insanlar arasında büyük bir kıtlık çıkmıştı

Bundan dolayı insanlar yiyecek almak için Nemrut'a giderlerdi

Nemrut her gelene, "Senin Rabbin kim ? " diye sorar ve "Benim Rabbim sensin" diyenlere gıda maddeleri verirdi

Hz

İbrahim yiyecek almaya gelip Nemrut ona bu soruyu sorunca İbrahim aleyhisselam : « Benim Rabbim dirilten, hayat veren ve öldürendir » dedi ve böylece bu münazara vukuu buldu

Bu olaydan sonra Keldâniler Halilallah'ı ceza vermek istediler ve onu ilk önce hapse attılar

Sonra Nemrut onu ateşe atmaya karar verdi

Rivayete göre bu fikri Nemrut'un aklına Hênun adında biri getirdi ve Allah onu sonra yerin dibine batırdı

2322 Nemrut hakkında bilgiler
Burada Nemrut hakkında bazı bilgilere değinmek istiyorum

Çünkü bir Müslüman için önemli olan düşmanlarını iyi bilmesi

Nemrud da vahşî bir düşmandır

Nemrut gaddar ve zâlim bir hükümdardı

Bir rivayete göre Nemrut onun hakiki ismi değil, - firavun - gibi bir ünvandı

Nemrut çocukken burnuna bir yılan yavrusu kaçmış, bu yüzden son derece çirkinleşmişti

Babası bile tahammül edememiş ve öldürmeye karar vermiş

Fakat annesinin yalvarması üzerine, onu bir çobana teslim etmiş , çoban da, onun çirkin yüzüne bakmaya dayanamadığından, onu dağ başında bırakmış, dağda Nemrud isminde bir dişi kaplan, çocuğu emzirerek, onun yaşamasına sebeb olmuştur

İsmi (Nemrud) bu kaplandan gelmektedir

Babası öldükten sonra hükümdarlığa geçen Nemrud, kendisini ilah zannediyor ve bütün halkın kendisine tapmasını istiyordu

2323 Ateş'in Halilallah'ı yakmaması
İbrahim aleyhisselam'ın ateşe atılması kararlaştırıldıktan sonra odun toplanıyor ve kocaman bir ateş yakılıyor

Problem Halilallah'ı ateşe atmakta

Rivayete göre İblis insan şekline girip Nemrud'a mancınık kullanmasını tavsiye ediyor

Kur'an'da : « Onun (İbrahim) için bir bina yapın ve derhal onu ateşe atın ! dediler » buyurulmuştur

Bir bina (mancınık) yapılıp oradan İbrahim aleyhisselam ateşe atılınca, ateş bir gül bahçesi oluyor

Diğer bir rivayete göre içi balık dolu bir havuz oluyor ateş

Ve böylece ateş Halilürrahman'ı yakmıyor

Bu kurtarma olayı Kur'an-ı Kerim'in Enbiya suresinde bildirilmiştir : « Ey ateş ! İbrahim için serinlik ve esenlik ol» dedik

Böylece ona bir tuzak kurmak istediler, fakat biz onları, daha çok hüsrana uğrayanlar durumuna soktuk »

Bugün Ş

Urfa'da « Ayn-i Zelika » veya « Halilürrahman » isminde 50x30 m boylarında bir havuz vardır

Buranın Hz

İbrahim'in ateşe atıldığı yer olduğu, balıkların odunlardan meydana geldiği iddia olunmakta ve kimse bu balıklara dokunmamaktadır

Tevrat'ta bu ateş olayı hakkında -;İbrahim peygamberin yahudilerin soyunun babaları kabul edildiği halde - bir bilgi yoktur

24 İbrahim peygamberin Bâbil'i terketmesi
Kur'an-ı Kerim'de buyuruluyor ki : « (Oradan kurtulan İbrahim

Ben Rabbime gidiyorum

O bana doğru yolu gösterecek »

Böylece Hz

İbrahim küfür diyarından hicret ederek Şam'a gidiyor

Hicret ederken de, « Ey Rabbimiz, ancak sana tevekkül ettik ve (taatle) sana yöneldik ve ahirette de dönüşümüz ancak sanadır » diye dua ettikleri Mümtehine suresinin 4

ayetinde bildirilmiştir

Başka bir rivayete göre Harran'a (Filistin) gittiği rivayet edilir

25 İbrahim aleyhisselam Mısır'da
İbrahim aleyhisselam oradan sonra zevcesi Hz

Sâre ile birlikte Mısır'a gitti

Rivayete göre o sıralarda 38 yasında idi

O zamanın Firavunu çok zâlim ve cebbâr, Sinan bin Ulvân isimli, Dahhâk'ın kardeşi olan pek kibirli birisiydi

Firavun güzel kadınlardan çok hoşlanırdı ve güzel bir kadın gördü mü hemen onu ne pahasına olursa olsun Haremine alırdı

Kadının kocası varsa onu öldürürdü

Hz

Sâre çok güzel bir kadın olduğu için, Firavun veya Melik İbrahim aleyhisselama zevcesinin kim olduğu hakkında sorunca İbrahim aleyhisselam Firavunun Hz

Sâre'ye musallat olmasını engellemek için din bakımından kardeşi olduğuna niyet ederek : « Kız kardeşimdir » dedi

Pek zâlim olan bu hükümdar, Sâre hatunu almak isteyip sarayına çağırttı

Fakat musallat olmak isteyince nefesi kesilip, elleri, ayakları tutmaz oldu

Yere yıkılarak debelenmeye başladı

Allahü Teâlâ Hz

Sâre'yi Firavun'un şerrinden koruyup musallat olmasını engelledi

Hükümdar bu durum karşısında korkusundan Hz

İbrahim'in zevcesini ona geri yolladı

Hz

Sâre'ye yaklaşınca onu cin zannettiğinden, yanına bir de Hâcer isimli bir câriye verdi

Böylece bundan kurtulacağını zannetti

Bu olay Ebu Hureyre'nin bildirdiği Hadis ile bildirilmiştir (bkz

Buhari, Müslim)

Tevratta da bu olayın böyle - küçük modifikasyonlarla - gerçekleştiği yazmaktadır

Bundan sonra Halilürrahman Mısır'ı terkedip geri Filistine dönüp Sebu' isimli yere yerleşiyor

26 Hz İsmail
İbrahim aleyhisselam'ın Hz

Sâre'den çocukları olmuyordu

Yaşları da gittikçe ilerliyordu

İbrahim aleyhisselam Bâbil'den ayrılırken: «Rabbim ! Bana sâlihlerden olacak bir evlat ver, dedi » diye niyazda bulundu

Hz

Sâre'de bunu çok istiyordu, ama çocuğu olmuyordu

Firavun'un kendisine verdiği câriyesi Hz

Hâcer'i azad edip İbrahim aleyhisselama evlenmesi için verdi ve Hz

İbrahim Hz

Hâcer ile evlendi

Bu evlilikten Hz

İsmail doğdu

Muhammed aleyhisselam ın (s

a

v

) nuru Hz

İsmail'in alnında intikal etti

İbrahim aleyhisselam onu çok sever ve yanından ayırmazdı

Hz

Sâre nurun kendisine intikal edeceğini umuyordu

Bu sebeple Hz

Hâcer'e karsı kalbi gayret hâsıl oldu

Ve birgün İbrahim aleyhisselam'dan Hz

Hâcer ile Hz

İsmail'i başka bir yere götürüp bırakmasını istedi

Allah'ın emriyle Halilallah bu isteği yerine getirdi ve Hacer hatun ile İsmail aleyhisselamı (s

a

v

) alıp Mekke'ye götürdü ve onları orada bıraktı

İlerisini Hz

İsmail'in hayatında

27 Misafir melekler
271 Meleklerin müjdesi
İbrahim peygamberin yaşı gittikce ilerliyordu

Bu sırada melekler gelip İbrahim aleyhisselama bir oğlunun doğacağını müjdelediler : « Hem o kullara, İbrahim'in misafirlerinden haber ver

Hani melekler, İbrahim'in yanına girdikleri zaman, "selam" demişler, İbrahim de onlara: "Biz sizden korkuyoruz" demişti

Melekler: "Korkma ! Gerçekten biz sana bilgin bir oğul müjdeliyoruz" dediler »

Rivayete o sırada Hz

İbrahim 120 ve Hz

Sâre de 99 yaşında idi

Müjdeyi vermek üzere gelen melekler gayet güler yüzlü birer´genç suretinde İbrahim aleyhisselam ın karşısına çıktılar

Bunların Cebrail (a

s

), Mikail (a

s

) ve Israfil (a

s

) olduğu Ibn-i Abbas'dan rivayet edilmiştir

Cebrail aleyhisselam ile birlikte 7 veya 9, veya 10 bir yahut da 12 meleğin bulunduğu rivayet edilmiştir

Melekler bu müjdeyi verdikten sonra Lut kavmini helak etmeye gittiler (genis malumat icin bkz

«Hz

Lut»)

Melekler, "Selamunaleyke" deyince İbrahim aleyhisselam "Aleyküm selam" diyerek mukabelede bulundu

Onları evinde en iyi yere oturttuktan sonra ikram etmek üzere hemen bir buzağı getirdi

Misafirlerine ikram etti ise de onlar yemedi

Bundan dolayı Hz

İbrahim'in kalbine biraz şüphe düştü

O zamanın âdetine göre bir eve misafir gelip, ikram edilenden bir şey yerse ondan emin olunurdu; misafir bir şey yemezse onun zarar vermek için geldiği hükmedilirdi

İbrahim aleyhisselam tekrar melekleri davet edince, onlar "Biz yemeğin ücretini vermeden yemeyiz" dediler

Hz

İbrahim "Bedelini verin de yiyin

Bu yemeğin bir ücreti var diye karşılık verdi

Melekler bu ücreti sorunca, Hz

İbrahim: « Bismillah ,demek

Sonunda da Elhamdülillah, demektir » dedi

Bunun üzerine Hz

Cebrail, Mikail aleyhisselam bakarak : « Bu zât, Allahü Teâlânın dost edinmesine lâyık bir kimsedir » buyurdu

Bu sırada Hz

Sâre perde arkasında duruyordu

Meleklerin müjdesi üzerine: «(İbrahim'in karısı

Olacak şey değil ! Ben bir kocakarı, bu kocam da bir ihtiyar iken çocuk mu doğuracağım ? Bu gerçekten şaşılacak şey ! dedi » dedi

Âyet-i kerimede onun için « Dâhiket » buyrulmuştur

Bu kelime hem gülmek, hem de hayz oldu manasına gelmektedir

Cumhur'a göre gülme manasında kullanılırsa da Ikrime ve Mücahit'e göre hayz oldu anlamındadır bu kelime

Ayrıca gülmesi hakkında da değişik rivayetler vardır

Meleklerin korkma demesi üzerine İbrahim aleyhisselam ın korkusunun gitmesi için gülmüştür

Bir başka rivayete göre İshak aleyhisselamın müjde verilmesi hakkında ellerini yüzüne kapayıp gülmüştür

Çünkü kendisi çok yaşlanmıştı ve bir çocuk doğurmanın ihtimali sıfırdı o yaşta

Hz

İbrahim de yukarıda belirttiğimiz gibi 120 yaşına gelmişti

Diğer bir rivayete göre, ellerini yüzüne kapaması, yaşlılığında hayz görmesinden ve bunun farkına varmayıp hayâsı sebebiyle utanmasından ileri geldiği bildirilmiştir

Hz

Sâre'nin bu sözlerine karşılık melekler " Sen Allahü Teâlânın emrine mi, takdirine mi şaşıyorsun" dediler ve İbrahim aleyhisselam ın çıkıp Lut kavmi'nin ikamet ettiği yere gittiler

Yahudiler İbrahim aleyhisselam ın misafirleri hakkında başka bir beyânat vermektedirler

Onlara göre Hz

İbrahim'e melekler değil, bizzat - tövbe hâşaa - Allah gelmiştir

Yanına da bazı melekler almış, güya

Ve onlara göre misafirler Hz

İbrahim ile beraber yemek yemişler

272 İshak aleyhisselam ın doğumu
Meleklerin haberinden 1 sene sonra Hz

İshak doğdu

İleride Hz

İshak hakkında mâlumat vereceğim

28 Hz İbrahim'in Mekke'ye yolculuğu
281 İbrahim aleyhisselam Mekke'de
İsmail aleyhisselam büyüyüp gençlik çağına girmişti

Cürhümilerden Arapca öğrenmiş ve onlar arasında yüksek makama erişmişti

O Cürhümilerden bir kız ile evlendi

Bu sırada ise Hâcer aleyhisselam vefat etmişti

O sırada Hâcer hatun 99 yasında idi ve Kâbe'nin bitişiğinde bir yer olan ve Hicr denilen yere defn edildi

Ibrahim aleyhisselam bir gün oğlunu ziyaret etmek üzere Şam'dan Mekke'ye doğru yola çıktı

Hz

İsmail'in evine varınca oğlu yiyecek temin etmek için evde yoktu

İbrahim aleyhisselam Hz

İsmail'in hanımından mali durumlarını sorunca, hanımı hallerinden şikâyetci oldu

Giderken de oğluna söylemesi için tenbihte bulundu: " Kocan geldiğinde benden selam söyle, kapısının eşiğini değiştirsin" ve oradan ayrıldı ve evine geri döndü

İsmail aleyhisselam eve gelip bunu duyunca, olayı anladı ve hanımından ayrıldı

Başka bir kadınla evlendi

İbrahim aleyhisselam bir müddet sonra Mekke'ye yine gidince oğlu yine evde bulunmuyordu

Bu sefer Hz

İsmail'in hanımına aynı soruyu sordu

O da cevaben: " Biz hayır ve saadet içindeyiz " dedi

Ne yiyip içtiklerini sorunca da, "Et yiyip, zemzem içiyoruz" dedi

Bunun üzerine Halilallah: " Yâ Rabbi ! Bunların etlerini ve sularını mübarek kıl, bereket ihsân eyle " diye dua etti ve oradan geri Şam'a döndü

Ibn-i Abbas'ın rivayet ettiği bir hadiste Peygamberimiz (s

a

v

) buyurdu ki:«İbrahim (as) zamanında Mekke civarında hububat bilinmiyordu Av etiyle beslenirlerdi Eğer o zaman hububat mâlum olsaydı, İbrahim (as) hububat hakkında dua ederdi »

Ibn-i Abbas bu Hadis hakkında buyurdu ki: " İbrahim aleyhisselamın bu duasının bereketiyle Mekke sıcak olmasına rağmen, et ile su, burada diğer yerlere nazaran insanlara daha faydalıdır "

282 Kâbe'nin inşası
Günlerden bir günde Allahü Teâlâ haliline Kâbe-i Muazzamayı yapmasını emreyledi

Kâbe'nin inşası hakkında iki rivayet vardır : Melekler Allah-i Zişanın emriyle binâ ettiler; Adem aleyhisselam melekler ile birlikte inşa etti

Bunun üzerine İbrahim aleyhisselam yeniden Mekke'ye doğru yola çıktı

Mekke'de oğlu İsmail aleyhisselamı zemzem kuyusu başında buldu

Allah'ın emrini ona da söyledi ve İsmail aleyhisselam ona yardım edeceğini ekledi

Kâbe'nin nereye yapacağını bilmediği için, bir rivayete göre Cebrail aleyhisselam Kâbe'nin su andaki yerini gösterdi

İlkönce temeli kazmaya başladılar ve Adem aleyhisselam zamanındaki temeli buldular

Ayni temel üzerine Kâbe'yi inşa ettiler

Hz

İbrahim oğlunun getirdiği taşlarla, Cebrail aleyhisselamın târifine uyarak Kâbe'yi yapıyordu

Nihayet Kâbe'nin duvarları yükseldi ve yukarıya tas yetişemez oldu

Bundan dolayı büyük bir taş getirdiler ve İbrahim aleyhisselam bu tasa basarak duvar örmeye başladı

Mübarek ayağının izi çıkan bu taşa da Makâm-i İbrahim denilir

Kâbe de tavaf namazı bu taşın bulunduğu yer olan Makâm-i İbrahim'de kılınır

Kâbe tamamlanınca İbrahim aleyhisselam oğluna: " Ey İsmail ! İyi bir taş getir ki, hacılara işaret olsun" buyurdu

İsmail aleyhisselam bir taş getirdi ise de Hz

İbrahim daha iyi bir taş istedi

Bunun üzerine, Ebu Kubeys dağından: " Cebrail aleyhisselam tûfanda bana bir taş emanet etti

Gel onu al ! " diye bir ses işitti

Hemen Ebu Kubeys dağından Hacer-ül-esved taşı alınıp, Kâbe'deki yerine kondu

Kâbe inşa edildikten sonra İbrahim aleyhisselam, Allah'ın: « İnsanlar arasında haccı ilân et ki, gerek yaya olarak, gerekse nice uzak yoldan gelen yorgun argın develer üzerinde (

) tavaf için Kâbe'ye gelsinler » emriyle, yüzünü Yemen tarafına çevirip: " Ey insanlar ! Allahü Teâlâ bir ev bina ettirdi ve bu evi ziyaret etmenizi emreyledi

Geliniz, Kâbe'yi ziyaret ediniz " diye seslendi

Allahü Teâlâ da sesini bütün dünyaya duyurdu

İnsanlar bu sesi duyunca: « Lebbeyk Allahümme Lebbeyk " diye cevap verdiler

O zaman, ana rahminde ve baba sulbünde olan ne kadar hacca gidecek varsa « Lebbeyk » dediler

Bir defa gidecek olan bir kere, iki defa gidecek olan iki kere ve daha fazla gidecek miktarına göre cevap verdiler

Kâbe'nin inşasından sonra İbrahim aleyhisselam Şam'a dönüyor ve bütün aile efradını alıp Hac ediyor

283 Kâbe hakkında bilgiler
Kâbe-i Muazzama, Mescid-i Haram'ın ortasında, dört köse tastan bir oda olup, 17 m yüksekliktedir

Kuzey duvarı 8,8 m, güney duvarı 7 m, doğu duvarı 11,9 m, batı duvarı da 12,8 m genişliktedir

Doğu ve güney duvarları arasındaki kösede Hâcer-ül-esved taşı bulunmaktadır

Kâbe'nin doğu duvarında bir kapı vardır

Kapı yerden 1,7 m yükseklikte, eni 1,7 m ve boyu 2,7 m'dir

Kâbe'nin dört köşesine Rükn denir

Şam'a doğru olana Rükn-i Sâmi, Bagdat'a olana Rükn-i Irâki, Yemen tarafina olana Rükn-i Yemâni ve dördüncü köseye de Rükn-i Hacer-ül-esved denir

29 Hz İbrahim aleyhisselam ın duası
291 İbrahim aleyhisselamın iki duası
2911 Halilallah'ın Kur'andaki duası
Kâbe'yi tamamladıktan sonra İbrahim aleyhisselamin dua ettiği Kur'an-ı Kerim'de zikredilmektedir :«Hatırla ki İbrahim şöyle demişti: Rabbim ! Bu şehri (Mekke'yi) emniyetli kıl, beni ve oğullarını putlara tapmaktan uzak tut

Çünkü onlar (putlar) insanların birçoğunun sapmasına sebep oldular, Rabbim

Simdi kim bana uyarsa o bendendir

Kim de bana karşı gelirse, artık sen gerçekten çok bağışlayan, pek esirgeyensin

Ey Rabbimiz! Ey sâhibimiz! Namazı dosdoğru kılmaları için ben, neslimden bir kısmını senin Beyt-i Harem'inin (Kâbe'nin) yanında, ziraat yapılmayan bir vâdiye yerleştirdim

Artık sen de insanlardan bir kisminin gönüllerini olara meyledici kil ve meyvelerden bunlara rizik ver! Umulur ki bu nimetlere şükrederler

Ey Rabbimiz! Şüphesiz ki sen bizim gizleyeceğimizi de açıklayacağımızı da bilirsin

Çünkü ne yerde ne de gökte hiçbir şey Allah'a gizli kalmaz

İhtiyar halimde bana İsmail'i ve İshak'i lütfeden Allah'a hamdolsun! Şüphesiz Rabbim duayı işitendir

Ey Rabbim! Beni soyumdan gelecekleri namazı devamlı kılanlardan eyle; ey Rabbimiz! duamı kabul et! Ey Rabbimiz! (Amellerin) hesap olunacağı gün beni, ana-babamı ve müminleri bağışla ! »

2912 Hz İbrahim'in ikinci duası
İbrahim aleyhisselamin diğer duası hakkında da İmam-ı Gâzâli mâlumat veriyor: " İbrahim aleyhisselam sabahladığı vakit şöyle buyuruyordu: « Ey Allah'ım

Bu gün yepyeni bir yaratılıştır

Binâenaleyh bugünü tâatinle benim için aç, mağfiret ve rızanla kapat! Bugün de bana nezdinde kabul olunacak haseneyi ihsan eyle

O haseneyi geliştir ve benim için onu kat kat artır

Ve bugünde işlemiş olduğum günahları benim için affeyle

Çünkü bolca affeden ve her nimeti kullarına ihsanda bulunan, kullarını şiddetle seven, daha istemeden evvel onların isteklerini bilip takdir eden sensi »

Râvi diyor ki: Bir kimse Hz

İbrahim'in duasıyla sabahladığı takdirde o günün şükrünü edâ etmiş sayılır

292 İbrahim aleyhiselamın babası için duası
Kur'an-ı Kerim'den bize nakledildiğine göre İbrahim peygamber babası için Allah tarafından istiğfar dilemiştir

Mucizât-i Kur'an-iyenin Tevbe suresinin -113

âyetin mukabili olarak - 114

âyetinde: «İbrahim'in babası için af dilemesi, sadece ona verdiği sözden dolayı idi

Ne var ki, onun Allah'ın düşmanı olduğu kendisine belli olunca, ondan uzaklaştı

Şüphesiz ki İbrahim çok yumuşak huylu ve pek sabırlı idi»

İbrahim aleyhisselam babasına kendisinin affı için Allah'a dua edeceğine dair söz vermiş ve onun Allah tarafından affını dilemişti

Fakat babasının Allah düşmanı olduğunu anlayınca dua etmeyi bıraktı

Peygamberimiz (S

A

V

) de amcası Ebu Tâlip için Allah'tan mağfiret dilemek istemiş, bunun üzerine Tevbe sure-i şerif'in 113

âyeti inmişti

3 Halilallah'ın vefatı

Hz

Sâre ölmüştü

Allah'ın dostu da Kudüs'te ikâmet etmekteydi

Bir gün evden gelince evinde birisinin olduğunu gördü

Bu misafir Azrail aleyhisselam idi

İbrahim aleyhisselam :'Seni içeriye kim bıraktı' dedi

O da:'Buranın sahibi' diye cevap verince, Halilallah:'Buranin sâhibi benim ve ben seni içeriye bırakmadım' dedi

Azrail aleyhisselamın: 'Beni buraya buranın ve her şeyin sahibi bıraktı' demesi üzerine İbrahim aleyhisselam bu misafirin bir melek olduğunu anladı

Kimsin diye sordu ve Azrâil aleyhisselamin olduğunu öğrendi

İbrahim aleyhisselam ona: "Ziyârete mi geldin ? Ruhumu almaya mı ?" buyurdu

"Eğer izin verirsen ruhunu almaya!" diye cevap verdi

Hz

İbrahim de : "Dost dostun canını alır mı ?" deyince, "Yâ İbrahim bunu Allah'a sorayım" buyurdu

Azrâil aleyhisselam hemen gidip geldi ve Allahü Teâlâ: " Dost dosta kavuşmak istemez mi ?" buyurdu dedi

Halilallah bunu işitince: "Çabuk gel kardeşim, hemen canımı cânâna kavuştur, benim için bundan daha büyük bir müjde olamaz" buyurdu ve ruhunu teslim etti

İbrahim aleyhisselam Kudüs civarında Habrun kasabasında bir mağaraya defn edildi

Bu kasaba Halilürrahman olarak bilinmektedir

En meşhur camisi de « Halilürrahaman » camisidir

Su anda İsrailoğullarının elinde bulunup Hebron olarak bilinmektedir

22-04-2007	#1
Profil Bilgileri Kobe23	H Z . İbrahİm A.s. H Z . İbrahİm A.s. başlıklı yazı Mumsema H Z . İbrahİm A.s. Forum Alev 1Hz İbrahim hakkında genel bilgiler Hz Îbrahim Kur'an-ı Kerim'de bildirilen peygamberlerdendir : « Kitap'ta İbrahim'i an Zira o, sıdkı bütün bir peygamberdi » Ülül'azm denilen peygamberlerin üçüncüsü olup Mezopotamya'daki Keldâni kavmine gönderilmiştir Peygamberimiz Muhammed Mustafa (SAV)'dan sonra Allah katında insanların en üstünüdür, çünkü ileride göreceğimiz gibi Allahü Teâlânın varlığını kendi akıl ve mantığıyla bulmuştur Allah ona Halil'im (dostum) diye buyurdu Onun için «Hâlilürrahman» olarak zikredilir Kendisine on suhuf (forma) verildi Oğulları, İsmail ve İshak aleyhisselam'dan ziyade soyundan daha birçok peygamber geldiği için «Ebü'l enbiya» (peygamberler babası) da denilmiştir Beni İsrail oğlu olan Hz İshak, Arap kavmi ise diğer oğlu Hz İsmail'den türemiştir Babasının Âzer'in mi, Târuh'un mu olup olması hakkında ihtilaf vardır (geniş bilgi ileride, 22 noktada verilecektir) Bir rivayete göre annesinin ismi Emile'dir Hz İbrahim peygamberimizin dedelerindendir 2 Hz İbrahimin hayatı 21 Hz İbrahim'in yaşadığı zaman ve mekan İbrahim aleyhisselamın nesebi Nuh aleyhisselamın oğlu Sam'a dayanır Hz Nuh'un vefatı ile Hz İbrahim arasında iki peygamber (HzHud & Hz Sâlih) vardır Bu fasıla (rivayete göre, MK) 1143 senedir Hz Hud ile Hz İbrahim arasında da 630 yıllık bir fasıla olduğu bildirilmiştir Doğum yeri Bâbil kentidir 22 İbrahim aleyhisselamın babası Allahü Teâlâ Kur'an-ı Kerim'de : «İbrahim, babası Âzer'e» buyurmaktadır Bu âyetten anlaşılacağı gibi Hz İbrahim'in babası Âzer isminde idi Ama, bazılarına göre İbrahim aleyhisselamın babası -Kur'anda bildirilen- putperest Âzer değil, mü'min olan Târuh idi Bu görüsü destekleyenler arasında meşhurları Abdülhakim Arvâsi, Kadi Beydâvi ve Senâullah Dehlevi vardır, ama Şii'ler de bunu söylemektedirler Bir rivâyete göre Âzer Hz İbrahim'in - amcası olup - Târuh'un ölmesiyle Emile ile evlenip, Hz İbrahim'in üvey babası oldu Tefsir yönünden bunu böyle açıklamaktadırlar : En'am suresinin manası : «İbrahim, Âzer olan babasına dediği zaman» anlamındadır Böyle olmasaydı Kur'an-ı Kerim'de «Babası Âzer'e dediği zaman» demeyip, "Âzer'e dediği zaman" veya "Babasına dediği zaman" demek yetişirdi Âzer, kendi babası olsaydı "Babası" kelimesi fazla olurdu demektedirler Bir kanıt olarak Şua'ra suresinin 219 ayetini göstermektedirler Bu surede Allah « Secde edenler arasında dolaşmanı da görüyor » denilmektedir Buna göre Peygamberimizin sülâlesinde hiçbir putperest yoktur Bu görüşü reddedenler ise, ki bunlar arasında Taberi, Ebu Hayyan ve Elmalılı Muhammed Hamdi Yazır vardır, açık olan âyete (En'am, 74) bir mâna verilmek istenmiştir demektedirler Mealine göre manalar değistiği için anlamlar da değişir teorisini ileri sürmektedirler Konuya objektif bir yönle bakmak gerekirse, Âzer'in İbrahim aleyhisselam ın babası olmaması biraz daha mantıklıdır Sunu da belirtmek lâzım ki, bir üçüncü fikir vardır O da, İbrahim aleyhisselamın babasının asıl isminin Tarih veya Taruh olup sonradan - bir putun ismi olan - Âzer ismine değiştirmesi Bu da Nemrud'un onu puthanesi'nin nâzırı olarak tayin etmesinden sonra gerçekleşmiştir Ama kaynaklar bu düşünce hakkında bilgi vermiyorlar, onun için fazla dikkat etmemek gerekir Biz burda ilmi gerçekleri tartışmayacağımız için bunu burda noktalamak gerekir Bu ihtilaf'ın çözümünü ancak Rahman, Rahim, Evvel, Âhir, Kebir, Aziz, Saafii, Mâlik, Gafur, Nur, Adl, Hak, Hakem, Rauf, Şehid, Veli, Kerim, Bari, Cebbar olan ALLAH bilir Âzer ayrıca put yapardı ve Nemrud'un yakınında bulunurdu Onun bir dediğini, iki etmezdi 22 Hz İbrahim'in doğumundan peygamberliğine kadar olan hayatı 221 Hz İbrahim'in doğumuna kadar vukuu bulan olaylar Nemrud (2322 no'lu noktaya bakınız) ve ona tâbi olanlar azgınlık ve Allah'a isyan içinde yasamakta idiler Bir gün Nemrud bir rüya gördü Bir rivayete göre, rüyasında gökyüzünde bir nurun parladığını, güneşin, ayın ve yıldızların bu nurun ışığında kaybolduğunu gördü Diğer bir rivayete göre ise, rüyasında bir kimsenin gelip tahtından kaldırıp kendini yere vurduğunu gördü Müneccimlere gördüğü rüyayı anlatıp tâbir ettirdi Bunlar "Yeni bir peygamber ve din gelecek, senin saltanatını temelinden yıkacak ! Ona göre tedbir almalısın" diye tâbir ettiler Nemrud bu isin tedbiri kolaydır deyip, " Bundan sonra kimse çocuk sâhibi olmayacak Hanımlardan uzak durulacak Doğan çocuklar, erkekse öldürülecek, kızsa bırakılacak" emrini verdi Bu suretle 100000 mâsum bebeği öldürüldüğü nakledilmiştir 222 Doğumundan sonra Bu sırada Hz İbrahim'in annesi hâmile idi Âzer'in durumunu bildiği için, onu doğuma yaklaşınca kendisinden uzaklaştırdı ve gizlice bir mağaraya gitti ve orda Hz İbrahim'i dünyaya getirdi Doğduktan sonra annesi onu emzirdi ve mağarayı kapatıp geri şehre döndü Âzer'e ," Çocuk çok zayıf doğdu ve hemen öldü" dedi Bundan sonra mağaraya - gizlice -gelip İbrahim aleyhisselamı emzirip geri eve dönerdi Rivâyetlere göre, Hz İbrahim mağarada 7, 13, 16 veya 17 yaşına kadar kaldı 23 Hz İbrahim'in tebliği 231 Hz İbrahim'in Allah'ı araması 2311 Hz İbrahim'in Allah'ı aramasından önceki durumu Hz İbrahim'in imanı durumunu hakkında Kur'an-ı Kerim bilgi vermektedir :«Andolsun biz İbrahim'e daha önce rüşdünü vermiştik Biz onu iyi tanırdık » Burdaki rüşdünü vermek peygamberlik, yahut İbrahim aleyhisselamın risâletten önce sahip olduğu hidayet ve doğruluk manasına geldiği tefsirlerde bildirilmiştir Bu da gösteriyor ki, peygamberlik Hz İbrahim'e genç yasta verilmiş idi 2312 İbrahim aleyhisselamın tefekkür ile tevhid'i bulması İbrahim aleyhisselam hakkında Allahü Teâlâ « Halil'im » demiştir Bu da onun Allah'ı arayıp bulmasındandır Bunun için Kur'an-ı Kerim'de şunlar buyrulmuştur : «Böylece biz, kesin iman edenler olması için İbrahim'e göklerin ve yerin melekûtunu gösteriyorduk Gecenin karanlığı onu kaplayınca bir yıldız gördü, Rabbim budur, dedi Yıldız batınca, batanları sevmem, dedi Ay'ı doğarken görünce, Rabbim budur, dedi O da batınca, Rabbim bana doğru yolu göstermezse elbette yoldan sapan topluluklardan olurum,dedi Güneşi doğarken görünce de, Rabbim budur, zira daha büyük, dedi O da batınca, dedi ki : Ey kavmim ! Ben sizin (Allah'a) ortak koştuğunuz şeylerden uzağım » Bu olay resmi olarak bakılırsa Hz İbrahim'in peygamberlik başlangıcıdır Bundan sonra Hz İbrahim Bâbil kavmine Allah'ın emirlerini tebliğ etmeye başladı ve birçok delil gösterdi 2313 İbrahim aleyhisselam ın putları kırması Babil halkı Allah'ın yolundan saptığı için her sene putlar için âyin düzenlerdi Bu âyinde bir yere toplanır bayram yapar ve sonra puthaneye gider, putlara secde eder, sonra da evlerine dönerlerdi Böyle bir bayram günü, İbrahim aleyhisselam put haneye girip, bir balta ile bütün küçük putları kırdı Baltayı da, en büyük putun boynuna aşdı ve oradan uzaklaştı Keldâniler puthâneye girince bütün putların kırıldığını gördüler ve bunu yapanı yakalayarak cezalandırmak istediler Hz İbrahim'i getirip, bu isi sen mi yaptın dediler İbrahim aleyhisselam « Kendisi dururken küçük putlara tapınılması istemediği için, boynunda asılı olan büyük put yapmıştır İnanmazsanız kendisine sorunuz » buyurdu Onlar 'Putlar konuşamaz ki, sen onlara sor diyorsun' dediler Bunun üzerine İbrahim aleyhisselam « O halde konuşamayan ve kendilerini kırılmaktan kurtaramayan putlara neden ibadet edersiniz ? Size ve tapdığınız putlara yazıklar olsun » dedi , ama bu hiç bir fayda vermedi, çünkü onlar : «Dediler ki Biz, babalarımızı bunlara tapar kimseler bulduk » 232 İbrahim aleyhisselamın ateşe atılması İbrahim aleyhisselam putları kırınca putperestler bu işin onun yaptığını anladılar ve ceza vermek üzere hapsettiler Durumu Nemrud'a bildirdiler 2321 Hz İbrahim ve Nemrut Rivayete göre Nemrut Hz İbrahim'in yaptığını duyunca onu yanına çağırdı O zaman insanlar Nemrut'a secde ederlerdi İbrahim aleyhisselam secde etmeyince Nemrut " Niçin secde etmedin" diye sordu Hz İbrahim de: « Ben beni yaratan Allahü Teâla'dan ziyade secde etmem » buyurdu Nemrud " Seni yaratan kim ? " diye sorunca, İbrahim aleyhisselam: « Benim Rabbim, dirilten ve öldüren Allah'dır » diye cevap verdi Nemrut, " ben de diriltirim" diyerek zindandan iki kişi getirtti Birini serbest bırakıp, birini öldürdü Güya böylece diriltmiş ve öldürmüş oldu Hz İbrahim bunun karşısında : « Benim Rabbim güneşi doğudan getirir, doğurtur Eğer gücün yetiyorsa sen de batı'dan doğdur » buyurunca Nemrut şaşırıp, âciz kaldı Bu husus Bakara suresinin 258 âyetinde bildirilmiştir Bu münazaranın vukuu bulduğu zaman hakkında iki rivayet vardır Birincisi, İbrahim aleyhisselam putları kırınca onu yakalayıp hapsettiler Sonra ateşe atmak için hapisten çıkarıp , Nemrut'un yanına götürdüklerinde gerçekleşmiştir Diğer rivayete göre insanlar arasında büyük bir kıtlık çıkmıştı Bundan dolayı insanlar yiyecek almak için Nemrut'a giderlerdi Nemrut her gelene, "Senin Rabbin kim ? " diye sorar ve "Benim Rabbim sensin" diyenlere gıda maddeleri verirdi Hz İbrahim yiyecek almaya gelip Nemrut ona bu soruyu sorunca İbrahim aleyhisselam : « Benim Rabbim dirilten, hayat veren ve öldürendir » dedi ve böylece bu münazara vukuu buldu Bu olaydan sonra Keldâniler Halilallah'ı ceza vermek istediler ve onu ilk önce hapse attılar Sonra Nemrut onu ateşe atmaya karar verdi Rivayete göre bu fikri Nemrut'un aklına Hênun adında biri getirdi ve Allah onu sonra yerin dibine batırdı 2322 Nemrut hakkında bilgiler Burada Nemrut hakkında bazı bilgilere değinmek istiyorum Çünkü bir Müslüman için önemli olan düşmanlarını iyi bilmesi Nemrud da vahşî bir düşmandır Nemrut gaddar ve zâlim bir hükümdardı Bir rivayete göre Nemrut onun hakiki ismi değil, - firavun - gibi bir ünvandı Nemrut çocukken burnuna bir yılan yavrusu kaçmış, bu yüzden son derece çirkinleşmişti Babası bile tahammül edememiş ve öldürmeye karar vermiş Fakat annesinin yalvarması üzerine, onu bir çobana teslim etmiş , çoban da, onun çirkin yüzüne bakmaya dayanamadığından, onu dağ başında bırakmış, dağda Nemrud isminde bir dişi kaplan, çocuğu emzirerek, onun yaşamasına sebeb olmuştur İsmi (Nemrud) bu kaplandan gelmektedir Babası öldükten sonra hükümdarlığa geçen Nemrud, kendisini ilah zannediyor ve bütün halkın kendisine tapmasını istiyordu 2323 Ateş'in Halilallah'ı yakmaması İbrahim aleyhisselam'ın ateşe atılması kararlaştırıldıktan sonra odun toplanıyor ve kocaman bir ateş yakılıyor Problem Halilallah'ı ateşe atmakta Rivayete göre İblis insan şekline girip Nemrud'a mancınık kullanmasını tavsiye ediyor Kur'an'da : « Onun (İbrahim) için bir bina yapın ve derhal onu ateşe atın ! dediler » buyurulmuştur Bir bina (mancınık) yapılıp oradan İbrahim aleyhisselam ateşe atılınca, ateş bir gül bahçesi oluyor Diğer bir rivayete göre içi balık dolu bir havuz oluyor ateş Ve böylece ateş Halilürrahman'ı yakmıyor Bu kurtarma olayı Kur'an-ı Kerim'in Enbiya suresinde bildirilmiştir : « Ey ateş ! İbrahim için serinlik ve esenlik ol» dedik Böylece ona bir tuzak kurmak istediler, fakat biz onları, daha çok hüsrana uğrayanlar durumuna soktuk » Bugün ŞUrfa'da « Ayn-i Zelika » veya « Halilürrahman » isminde 50x30 m boylarında bir havuz vardır Buranın Hz İbrahim'in ateşe atıldığı yer olduğu, balıkların odunlardan meydana geldiği iddia olunmakta ve kimse bu balıklara dokunmamaktadır Tevrat'ta bu ateş olayı hakkında -;İbrahim peygamberin yahudilerin soyunun babaları kabul edildiği halde - bir bilgi yoktur 24 İbrahim peygamberin Bâbil'i terketmesi Kur'an-ı Kerim'de buyuruluyor ki : « (Oradan kurtulan İbrahim Ben Rabbime gidiyorum O bana doğru yolu gösterecek » Böylece Hz İbrahim küfür diyarından hicret ederek Şam'a gidiyor Hicret ederken de, « Ey Rabbimiz, ancak sana tevekkül ettik ve (taatle) sana yöneldik ve ahirette de dönüşümüz ancak sanadır » diye dua ettikleri Mümtehine suresinin 4 ayetinde bildirilmiştir Başka bir rivayete göre Harran'a (Filistin) gittiği rivayet edilir 25 İbrahim aleyhisselam Mısır'da İbrahim aleyhisselam oradan sonra zevcesi Hz Sâre ile birlikte Mısır'a gitti Rivayete göre o sıralarda 38 yasında idi O zamanın Firavunu çok zâlim ve cebbâr, Sinan bin Ulvân isimli, Dahhâk'ın kardeşi olan pek kibirli birisiydi Firavun güzel kadınlardan çok hoşlanırdı ve güzel bir kadın gördü mü hemen onu ne pahasına olursa olsun Haremine alırdı Kadının kocası varsa onu öldürürdü Hz Sâre çok güzel bir kadın olduğu için, Firavun veya Melik İbrahim aleyhisselama zevcesinin kim olduğu hakkında sorunca İbrahim aleyhisselam Firavunun Hz Sâre'ye musallat olmasını engellemek için din bakımından kardeşi olduğuna niyet ederek : « Kız kardeşimdir » dedi Pek zâlim olan bu hükümdar, Sâre hatunu almak isteyip sarayına çağırttı Fakat musallat olmak isteyince nefesi kesilip, elleri, ayakları tutmaz oldu Yere yıkılarak debelenmeye başladı Allahü Teâlâ Hz Sâre'yi Firavun'un şerrinden koruyup musallat olmasını engelledi Hükümdar bu durum karşısında korkusundan Hz İbrahim'in zevcesini ona geri yolladı Hz Sâre'ye yaklaşınca onu cin zannettiğinden, yanına bir de Hâcer isimli bir câriye verdi Böylece bundan kurtulacağını zannetti Bu olay Ebu Hureyre'nin bildirdiği Hadis ile bildirilmiştir (bkz Buhari, Müslim) Tevratta da bu olayın böyle - küçük modifikasyonlarla - gerçekleştiği yazmaktadır Bundan sonra Halilürrahman Mısır'ı terkedip geri Filistine dönüp Sebu' isimli yere yerleşiyor 26 Hz İsmail İbrahim aleyhisselam'ın Hz Sâre'den çocukları olmuyordu Yaşları da gittikçe ilerliyordu İbrahim aleyhisselam Bâbil'den ayrılırken: «Rabbim ! Bana sâlihlerden olacak bir evlat ver, dedi » diye niyazda bulundu Hz Sâre'de bunu çok istiyordu, ama çocuğu olmuyordu Firavun'un kendisine verdiği câriyesi Hz Hâcer'i azad edip İbrahim aleyhisselama evlenmesi için verdi ve Hz İbrahim Hz Hâcer ile evlendi Bu evlilikten Hz İsmail doğdu Muhammed aleyhisselam ın (sav) nuru Hz İsmail'in alnında intikal etti İbrahim aleyhisselam onu çok sever ve yanından ayırmazdı Hz Sâre nurun kendisine intikal edeceğini umuyordu Bu sebeple Hz Hâcer'e karsı kalbi gayret hâsıl oldu Ve birgün İbrahim aleyhisselam'dan Hz Hâcer ile Hz İsmail'i başka bir yere götürüp bırakmasını istedi Allah'ın emriyle Halilallah bu isteği yerine getirdi ve Hacer hatun ile İsmail aleyhisselamı (sav) alıp Mekke'ye götürdü ve onları orada bıraktı İlerisini Hz İsmail'in hayatında 27 Misafir melekler 271 Meleklerin müjdesi İbrahim peygamberin yaşı gittikce ilerliyordu Bu sırada melekler gelip İbrahim aleyhisselama bir oğlunun doğacağını müjdelediler : « Hem o kullara, İbrahim'in misafirlerinden haber ver Hani melekler, İbrahim'in yanına girdikleri zaman, "selam" demişler, İbrahim de onlara: "Biz sizden korkuyoruz" demişti Melekler: "Korkma ! Gerçekten biz sana bilgin bir oğul müjdeliyoruz" dediler » Rivayete o sırada Hz İbrahim 120 ve Hz Sâre de 99 yaşında idi Müjdeyi vermek üzere gelen melekler gayet güler yüzlü birer´genç suretinde İbrahim aleyhisselam ın karşısına çıktılar Bunların Cebrail (as), Mikail (as) ve Israfil (as) olduğu Ibn-i Abbas'dan rivayet edilmiştir Cebrail aleyhisselam ile birlikte 7 veya 9, veya 10 bir yahut da 12 meleğin bulunduğu rivayet edilmiştir Melekler bu müjdeyi verdikten sonra Lut kavmini helak etmeye gittiler (genis malumat icin bkz «HzLut») Melekler, "Selamunaleyke" deyince İbrahim aleyhisselam "Aleyküm selam" diyerek mukabelede bulundu Onları evinde en iyi yere oturttuktan sonra ikram etmek üzere hemen bir buzağı getirdi Misafirlerine ikram etti ise de onlar yemedi Bundan dolayı Hz İbrahim'in kalbine biraz şüphe düştü O zamanın âdetine göre bir eve misafir gelip, ikram edilenden bir şey yerse ondan emin olunurdu; misafir bir şey yemezse onun zarar vermek için geldiği hükmedilirdi İbrahim aleyhisselam tekrar melekleri davet edince, onlar "Biz yemeğin ücretini vermeden yemeyiz" dediler Hz İbrahim "Bedelini verin de yiyin Bu yemeğin bir ücreti var diye karşılık verdi Melekler bu ücreti sorunca, Hzİbrahim: « Bismillah ,demek Sonunda da Elhamdülillah, demektir » dedi Bunun üzerine Hz Cebrail, Mikail aleyhisselam bakarak : « Bu zât, Allahü Teâlânın dost edinmesine lâyık bir kimsedir » buyurdu Bu sırada Hz Sâre perde arkasında duruyordu Meleklerin müjdesi üzerine: «(İbrahim'in karısı Olacak şey değil ! Ben bir kocakarı, bu kocam da bir ihtiyar iken çocuk mu doğuracağım ? Bu gerçekten şaşılacak şey ! dedi » dedi Âyet-i kerimede onun için « Dâhiket » buyrulmuştur Bu kelime hem gülmek, hem de hayz oldu manasına gelmektedir Cumhur'a göre gülme manasında kullanılırsa da Ikrime ve Mücahit'e göre hayz oldu anlamındadır bu kelime Ayrıca gülmesi hakkında da değişik rivayetler vardır Meleklerin korkma demesi üzerine İbrahim aleyhisselam ın korkusunun gitmesi için gülmüştür Bir başka rivayete göre İshak aleyhisselamın müjde verilmesi hakkında ellerini yüzüne kapayıp gülmüştür Çünkü kendisi çok yaşlanmıştı ve bir çocuk doğurmanın ihtimali sıfırdı o yaşta Hz İbrahim de yukarıda belirttiğimiz gibi 120 yaşına gelmişti Diğer bir rivayete göre, ellerini yüzüne kapaması, yaşlılığında hayz görmesinden ve bunun farkına varmayıp hayâsı sebebiyle utanmasından ileri geldiği bildirilmiştir Hz Sâre'nin bu sözlerine karşılık melekler " Sen Allahü Teâlânın emrine mi, takdirine mi şaşıyorsun" dediler ve İbrahim aleyhisselam ın çıkıp Lut kavmi'nin ikamet ettiği yere gittiler Yahudiler İbrahim aleyhisselam ın misafirleri hakkında başka bir beyânat vermektedirler Onlara göre Hz İbrahim'e melekler değil, bizzat - tövbe hâşaa - Allah gelmiştir Yanına da bazı melekler almış, güya Ve onlara göre misafirler Hz İbrahim ile beraber yemek yemişler 272 İshak aleyhisselam ın doğumu Meleklerin haberinden 1 sene sonra Hz İshak doğdu İleride Hz İshak hakkında mâlumat vereceğim 28 Hz İbrahim'in Mekke'ye yolculuğu 281 İbrahim aleyhisselam Mekke'de İsmail aleyhisselam büyüyüp gençlik çağına girmişti Cürhümilerden Arapca öğrenmiş ve onlar arasında yüksek makama erişmişti O Cürhümilerden bir kız ile evlendi Bu sırada ise Hâcer aleyhisselam vefat etmişti O sırada Hâcer hatun 99 yasında idi ve Kâbe'nin bitişiğinde bir yer olan ve Hicr denilen yere defn edildi Ibrahim aleyhisselam bir gün oğlunu ziyaret etmek üzere Şam'dan Mekke'ye doğru yola çıktı Hz İsmail'in evine varınca oğlu yiyecek temin etmek için evde yoktu İbrahim aleyhisselam Hz İsmail'in hanımından mali durumlarını sorunca, hanımı hallerinden şikâyetci oldu Giderken de oğluna söylemesi için tenbihte bulundu: " Kocan geldiğinde benden selam söyle, kapısının eşiğini değiştirsin" ve oradan ayrıldı ve evine geri döndü İsmail aleyhisselam eve gelip bunu duyunca, olayı anladı ve hanımından ayrıldı Başka bir kadınla evlendi İbrahim aleyhisselam bir müddet sonra Mekke'ye yine gidince oğlu yine evde bulunmuyordu Bu sefer Hz İsmail'in hanımına aynı soruyu sordu O da cevaben: " Biz hayır ve saadet içindeyiz " dedi Ne yiyip içtiklerini sorunca da, "Et yiyip, zemzem içiyoruz" dedi Bunun üzerine Halilallah: " Yâ Rabbi ! Bunların etlerini ve sularını mübarek kıl, bereket ihsân eyle " diye dua etti ve oradan geri Şam'a döndü Ibn-i Abbas'ın rivayet ettiği bir hadiste Peygamberimiz (sav) buyurdu ki:«İbrahim (as) zamanında Mekke civarında hububat bilinmiyordu Av etiyle beslenirlerdi Eğer o zaman hububat mâlum olsaydı, İbrahim (as) hububat hakkında dua ederdi » Ibn-i Abbas bu Hadis hakkında buyurdu ki: " İbrahim aleyhisselamın bu duasının bereketiyle Mekke sıcak olmasına rağmen, et ile su, burada diğer yerlere nazaran insanlara daha faydalıdır " 282 Kâbe'nin inşası Günlerden bir günde Allahü Teâlâ haliline Kâbe-i Muazzamayı yapmasını emreyledi Kâbe'nin inşası hakkında iki rivayet vardır : Melekler Allah-i Zişanın emriyle binâ ettiler; Adem aleyhisselam melekler ile birlikte inşa etti Bunun üzerine İbrahim aleyhisselam yeniden Mekke'ye doğru yola çıktı Mekke'de oğlu İsmail aleyhisselamı zemzem kuyusu başında buldu Allah'ın emrini ona da söyledi ve İsmail aleyhisselam ona yardım edeceğini ekledi Kâbe'nin nereye yapacağını bilmediği için, bir rivayete göre Cebrail aleyhisselam Kâbe'nin su andaki yerini gösterdi İlkönce temeli kazmaya başladılar ve Adem aleyhisselam zamanındaki temeli buldular Ayni temel üzerine Kâbe'yi inşa ettiler Hz İbrahim oğlunun getirdiği taşlarla, Cebrail aleyhisselamın târifine uyarak Kâbe'yi yapıyordu Nihayet Kâbe'nin duvarları yükseldi ve yukarıya tas yetişemez oldu Bundan dolayı büyük bir taş getirdiler ve İbrahim aleyhisselam bu tasa basarak duvar örmeye başladı Mübarek ayağının izi çıkan bu taşa da Makâm-i İbrahim denilir Kâbe de tavaf namazı bu taşın bulunduğu yer olan Makâm-i İbrahim'de kılınır Kâbe tamamlanınca İbrahim aleyhisselam oğluna: " Ey İsmail ! İyi bir taş getir ki, hacılara işaret olsun" buyurdu İsmail aleyhisselam bir taş getirdi ise de Hz İbrahim daha iyi bir taş istedi Bunun üzerine, Ebu Kubeys dağından: " Cebrail aleyhisselam tûfanda bana bir taş emanet etti Gel onu al ! " diye bir ses işitti Hemen Ebu Kubeys dağından Hacer-ül-esved taşı alınıp, Kâbe'deki yerine kondu Kâbe inşa edildikten sonra İbrahim aleyhisselam, Allah'ın: « İnsanlar arasında haccı ilân et ki, gerek yaya olarak, gerekse nice uzak yoldan gelen yorgun argın develer üzerinde () tavaf için Kâbe'ye gelsinler » emriyle, yüzünü Yemen tarafına çevirip: " Ey insanlar ! Allahü Teâlâ bir ev bina ettirdi ve bu evi ziyaret etmenizi emreyledi Geliniz, Kâbe'yi ziyaret ediniz " diye seslendi Allahü Teâlâ da sesini bütün dünyaya duyurdu İnsanlar bu sesi duyunca: « Lebbeyk Allahümme Lebbeyk " diye cevap verdiler O zaman, ana rahminde ve baba sulbünde olan ne kadar hacca gidecek varsa « Lebbeyk » dediler Bir defa gidecek olan bir kere, iki defa gidecek olan iki kere ve daha fazla gidecek miktarına göre cevap verdiler Kâbe'nin inşasından sonra İbrahim aleyhisselam Şam'a dönüyor ve bütün aile efradını alıp Hac ediyor 283 Kâbe hakkında bilgiler Kâbe-i Muazzama, Mescid-i Haram'ın ortasında, dört köse tastan bir oda olup, 17 m yüksekliktedir Kuzey duvarı 8,8 m, güney duvarı 7 m, doğu duvarı 11,9 m, batı duvarı da 12,8 m genişliktedir Doğu ve güney duvarları arasındaki kösede Hâcer-ül-esved taşı bulunmaktadır Kâbe'nin doğu duvarında bir kapı vardır Kapı yerden 1,7 m yükseklikte, eni 1,7 m ve boyu 2,7 m'dir Kâbe'nin dört köşesine Rükn denir Şam'a doğru olana Rükn-i Sâmi, Bagdat'a olana Rükn-i Irâki, Yemen tarafina olana Rükn-i Yemâni ve dördüncü köseye de Rükn-i Hacer-ül-esved denir 29 Hz İbrahim aleyhisselam ın duası 291 İbrahim aleyhisselamın iki duası 2911 Halilallah'ın Kur'andaki duası Kâbe'yi tamamladıktan sonra İbrahim aleyhisselamin dua ettiği Kur'an-ı Kerim'de zikredilmektedir :«Hatırla ki İbrahim şöyle demişti: Rabbim ! Bu şehri (Mekke'yi) emniyetli kıl, beni ve oğullarını putlara tapmaktan uzak tut Çünkü onlar (putlar) insanların birçoğunun sapmasına sebep oldular, Rabbim Simdi kim bana uyarsa o bendendir Kim de bana karşı gelirse, artık sen gerçekten çok bağışlayan, pek esirgeyensin Ey Rabbimiz! Ey sâhibimiz! Namazı dosdoğru kılmaları için ben, neslimden bir kısmını senin Beyt-i Harem'inin (Kâbe'nin) yanında, ziraat yapılmayan bir vâdiye yerleştirdim Artık sen de insanlardan bir kisminin gönüllerini olara meyledici kil ve meyvelerden bunlara rizik ver! Umulur ki bu nimetlere şükrederler Ey Rabbimiz! Şüphesiz ki sen bizim gizleyeceğimizi de açıklayacağımızı da bilirsin Çünkü ne yerde ne de gökte hiçbir şey Allah'a gizli kalmaz İhtiyar halimde bana İsmail'i ve İshak'i lütfeden Allah'a hamdolsun! Şüphesiz Rabbim duayı işitendir Ey Rabbim! Beni soyumdan gelecekleri namazı devamlı kılanlardan eyle; ey Rabbimiz! duamı kabul et! Ey Rabbimiz! (Amellerin) hesap olunacağı gün beni, ana-babamı ve müminleri bağışla ! » 2912 Hz İbrahim'in ikinci duası İbrahim aleyhisselamin diğer duası hakkında da İmam-ı Gâzâli mâlumat veriyor: " İbrahim aleyhisselam sabahladığı vakit şöyle buyuruyordu: « Ey Allah'ım Bu gün yepyeni bir yaratılıştır Binâenaleyh bugünü tâatinle benim için aç, mağfiret ve rızanla kapat! Bugün de bana nezdinde kabul olunacak haseneyi ihsan eyle O haseneyi geliştir ve benim için onu kat kat artır Ve bugünde işlemiş olduğum günahları benim için affeyle Çünkü bolca affeden ve her nimeti kullarına ihsanda bulunan, kullarını şiddetle seven, daha istemeden evvel onların isteklerini bilip takdir eden sensi » Râvi diyor ki: Bir kimse Hz İbrahim'in duasıyla sabahladığı takdirde o günün şükrünü edâ etmiş sayılır 292 İbrahim aleyhiselamın babası için duası Kur'an-ı Kerim'den bize nakledildiğine göre İbrahim peygamber babası için Allah tarafından istiğfar dilemiştir Mucizât-i Kur'an-iyenin Tevbe suresinin -113 âyetin mukabili olarak - 114 âyetinde: «İbrahim'in babası için af dilemesi, sadece ona verdiği sözden dolayı idi Ne var ki, onun Allah'ın düşmanı olduğu kendisine belli olunca, ondan uzaklaştı Şüphesiz ki İbrahim çok yumuşak huylu ve pek sabırlı idi» İbrahim aleyhisselam babasına kendisinin affı için Allah'a dua edeceğine dair söz vermiş ve onun Allah tarafından affını dilemişti Fakat babasının Allah düşmanı olduğunu anlayınca dua etmeyi bıraktı Peygamberimiz (SAV) de amcası Ebu Tâlip için Allah'tan mağfiret dilemek istemiş, bunun üzerine Tevbe sure-i şerif'in 113 âyeti inmişti 3 Halilallah'ın vefatı Hz Sâre ölmüştü Allah'ın dostu da Kudüs'te ikâmet etmekteydi Bir gün evden gelince evinde birisinin olduğunu gördü Bu misafir Azrail aleyhisselam idi İbrahim aleyhisselam :'Seni içeriye kim bıraktı' dedi O da:'Buranın sahibi' diye cevap verince, Halilallah:'Buranin sâhibi benim ve ben seni içeriye bırakmadım' dedi Azrail aleyhisselamın: 'Beni buraya buranın ve her şeyin sahibi bıraktı' demesi üzerine İbrahim aleyhisselam bu misafirin bir melek olduğunu anladı Kimsin diye sordu ve Azrâil aleyhisselamin olduğunu öğrendi İbrahim aleyhisselam ona: "Ziyârete mi geldin ? Ruhumu almaya mı ?" buyurdu"Eğer izin verirsen ruhunu almaya!" diye cevap verdi Hz İbrahim de : "Dost dostun canını alır mı ?" deyince, "Yâ İbrahim bunu Allah'a sorayım" buyurdu Azrâil aleyhisselam hemen gidip geldi ve Allahü Teâlâ: " Dost dosta kavuşmak istemez mi ?" buyurdu dedi Halilallah bunu işitince: "Çabuk gel kardeşim, hemen canımı cânâna kavuştur, benim için bundan daha büyük bir müjde olamaz" buyurdu ve ruhunu teslim etti İbrahim aleyhisselam Kudüs civarında Habrun kasabasında bir mağaraya defn edildi Bu kasaba Halilürrahman olarak bilinmektedir En meşhur camisi de « Halilürrahaman » camisidir Su anda İsrailoğullarının elinde bulunup Hebron olarak bilinmektedir


Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder