FrMaLeV

Esmâ binti Yezid (r.a) başlıklı yazı Mumsema Esmâ binti Yezid (r.a) Forum Alev

Esmâ binti Yezid (ra)

Hazret-i Esma radıyallahu anhâ Rasûlullah sallallahu aleyhi vesellem efendimizin huzuruna gelerek müşkillerini rahatlıkla arz edebilen, açık sözlü, konuşması düzgün bir hanım sahâbî Hatîbetün-nisâ = Hanımların hatîbi lakabıyla anılan, cesâret ve şecâat sâhibi bir iman eri

Edeb ve hayânın dini öğrenmeye mâni olmaması gerektiğine inanan ve utangaçlık göstermeden dinini öğrenme gayretinde olan bir ilim sevdalısı
O Medineli olup Ensar hanımlarındandır Evs kabîlesinin Abdüleşheloğullarına mensuptur Hicretten sonra İslâmla şereflenmiştir Babası Yezid ibni Seken ile kız kardeşi Havvâ da sahâbîdir Muaz ibni Cebel (ra)ın halasının kızı olan Esmânın Beyatürrıdvânda bulunduğu da rivâyet edilmektedir

Esmâ binti Yezid (ranhâ) eli açık cömert bir hanımdı Rasûlullah sallallahu aleyhi vesellem efendimize devamlı hizmet etmek ve ikramda bulunmak isterdi Evinde bulunan yiyecek ve içecekten fırsat buldukça Efendimize de gönderirdi Birgün akşam vakti biraz ekmek ve kuru üzüm hazırladı Sevgili Peygamberimizi mescidden çıkarken evine dâvet etti İki Cihan Güneşi Efendimiz bu fedakâr sahâbiyi kırmadı Arkadaşlariyle birlikte dâvete icâbet etti
Hazreti Esmâ (ranhâ) hazırladıklarını Efendimizin önüne getirip koydu Anam babam size fedâ olsun yâ Rasûlallah! Buyurunuz, yiyiniz dedi Rahmet Peygamberi Efendimiz derin bir muhabbetle ashabıyla berâber Haydin Bismillah deyip âfiyetle yediler Ekmek ve üzüm bereketlenmişti Yedikçe artıyordu Hz Esmâ hayretler içerisinde kalmıştı Bu olayı naklederken şunları söylüyordu:
Varlığım kudret elinde olan Allaha yemin ederim ki, gözlerimle gördüm Kırk kişilik cemaat ne üzümü ne de ekmeği bitiremediler Yanımdaki sudan da içtikten sonra ayrıldılar Biz âile halkı olarak bu kırbadan artan suyu içer şifâ bulurduk Rızkımıza bereket gelmişti
Hazreti Esmâ (ranhâ) gönlü Rasûlullah sevgisiyle dolu zekî bir hanımdı Fırsatları değerlendirmesini bilirdi Zaman zaman Efendimizin hâne-i seâdetine gelir, hanımları, müminlerin anneleriyle sohbet ederdi Hz Âişe (ranhâ) annemizin gelin olarak Efendimizin evine geldiği gün o da orada bulunmuştu Bir ara Fahr-i Kâinat (sa) Efendimize süt takdim edilmişti Efendimiz sütten biraz içtikten sonra Hz Âişe annemize uzatmıştı O da yeni gelin olarak utandığından almak istememişti Bunun üzerine Hz Esmâ (ranhâ): Yâ Âişe! Rasûlullahın ikramını geri çevirme Al ve iç dedi Hz Âişe aldı ve bir miktar içtikten sonra Efendimize tekrar verdi Resûl-i Ekrem (sa) efendimiz bu sefer sütü Hz Esmâya uzattı O da kâseyi aldı ve mübarek artığından içti
Esmâ binti Yezid (ranhâ) hanım sahâbîler arasında açık sözlülüğü ve düzgün konuşmasıyla tanınmıştır Bu sebebten Ona: Hatîbetün-nisâ = Hanımların hatîbi lakabı verilmiştir Medîneli hanımlar Rasûlullah (sa) Efendimize bir şey soracakları zaman onu temsilci olarak gönderirlerdi
Birgün zihinlerini meşgul eden bazı konuları öğrenmek üzere onu temsilci seçtiler Resûl-i Ekrem (sa) Efendimizden sormasını rica ettiler O da bu maksatla huzûra gelerek veciz bir konuşma yaptı Şöyle ki:
Anam babam sana fedâ olsun yâ Rasûlallah! Ben sana hanımların elçisi olarak geldim Allah seni bütün erkek ve kadınlara peygamber göndermiştir Biz sana ve senin rabbına iman ettik Biz kadınlar evlerimizde oturmakta, beylerimizin isteklerini yerine getirmekte ve çocuklarımızı büyütmekteyiz Siz erkekler ise Cuma namazı kılmak, camiye ve cemaata çıkmak, hastaları ziyaret etmek, cenazelerde bulunmak, birden fazla hacca gitmek gibi hususlarda bize üstün kılındınız Daha önemlisi de Allah yolunda cihat etmek gibi bir fazîlete nâil kılındınız
Bir erkek hac veya umre için yahut düşmanla savaşmak üzere yola çıktığı vakit, biz mallarını korur, iplik eğirip elbiselerini temizler ve dikeriz Çocuklarını büyütürüz Bu hizmetlerimizle biz de erkeklerin kazandığı hayır ve sevaba ortak olamaz mıyız? diye sordu
İki Cihan Güneşi Efendimiz Hz Esmânın bu sözlerini dikkatle dinledi Fikirlerini ifade konusundaki zekâsını ve açık sözlülüğünü takdir etti ve yanındaki sahâbîlere: Siz bir kadından, dinî konuda sorduğu bir soruda bundan daha güzel, daha veciz bir söz işittiniz mi? buyurdu Sonra onun şahsında bütün mümin hanımlara şu müjdeyi verdi:
Ey hanım, dinle ve seni buraya temsilci gönderen hanımlara da iyice anlat! Bir kadın kocasıyla güzel geçinip onun hoşnutluğunu, rızasını kazanırsa, bu saydığın üstün amellerin hepsine denk bir iş yapmış olur Yani aynı sevabı elde eder buyurdu
Hz Esmâ binti Yezid (ranhâ) bu olaydan sonra hatîbetün-nisâ lakabıyla anıldı Efendimizden almış olduğu bu müjdeyi bir an önce arkadaşlarına iletmek istedi Sevinçle oradan ayrıldı Hızlı adımlarla arkadaşlarının yanına geldi Büyük bir neşe içerisinde ve sevinç gözyaşlarıyla Rasûlullah (sa) Efendimizden duyduklarını hanım kardeşlerine aktardı Hepsi bu müjdeli haberden dolayı adeta bayram yaptı Artık ev hizmetlerini bir yük olarak değil, kendilerine sevab kazandıran bir ibadet olarak gördüler
Ne ince anlayış! Ne gönül alıcı bir hareket Ne mükemmel din! İnsanı, niyeti ölçüsünde değerlendirip mükâfatlandırmak! Erkeğin de hanımın da çalışmasını ibadet saymak! Kadını evine sevgi ile bağlayıp aile yuvasına hizmet ettirmek! Allahım bizlere de bu ince anlayışı, sevgiyi ve mutluluğu lutfet! Gönüllerimizi İslâmın güzellikleriyle doldurarak evimizde, ocağımızda seâdete erebilmeyi nasîb et!
Hz Esmâ (ranhâ) zaman zaman Resûl-i Ekrem (sa) Efendimizin sohbetinde bulunurdu Birgün huzuruna vardığında ashâb-ı kirâma Deccal ile alâkalı bilgiler veriyordu Oturup dinlemeğe koyuldu Duydukları haberler hayretini ve dehşetini artırmıştı Gözyaşlarını tutamayıp için için ağlamağa başladı İki Cihan Güneşi Efendimiz onun ağladığını farkedince: Ey Esmâ! Niçin ağlıyorsun? diye sordu O da: Ey Allahın Resûlü! Karnımız aç iken ekmeğin pişmesini bile bekleyemeyecek kadar sabırsız kimseleriz Deccal çıktığı zaman kıtlık olursa halimiz nasıl olacak? diye ıstırabını açıkladı Bunun üzerine Fahr-i Kâinat (sa) Efendimiz Hz Esmâyı şöyle teselli etti:
O gün, Allahı tesbîh eder ve kelime-i tevhide devam ederseniz açlıktan emin olursunuz buyurdu Sözüne devam ederek: Böyle feryat etmeye gerek yok Ben hayatta olur isem, size siper olurum Deccal çıktığında ben sağ olmazsam Allah Teâlâ müminleri korur buyurarak zikrullaha çokca devam edilmesi gerektiğini duyurdu
Esmâ (ranhâ) bir başka gün de Resûl-i Ekrem (sa) efendimize giderek hanımların hayızdan ve cünüplükten nasıl temizleneceklerini sormuştu Onun bu tavrını takdir eden Hz Âişe (ranhâ) annemiz: Utanma duygusunun Ensar kadınlarının dinlerini öğrenmesine engel olmadığını söylemiştir
Esmâ binti Yezid (ranhâ) Resûl-i Ekrem (sa) Efendimizden 81 hadis-i şerif rivayet etmiştir Sünen sahipleri, onun hadislerinden bazısını kitaplarına almışlardır Bir kaç tanesinin meâli şöyledir:
Kim Allah rızası için bir mescid yaparsa, Allah da o kimseye cennette bir ev yapar (Ahmed İbni Hanbel, Müsned, VI, 461)
Size insanların en hayırlısını haber vereyim mi? Ashâb-ı kiramı Evet! Ya Rasûlallah: dediler Efendimiz: Allahı devamlı zikredenleriniz buyurdu Sonra sözüne devamla: Sizin en kötülerinizi haber vereyim mi? diye sordu Peşinden de: İşte onlar, Allah rızası için birbirlerini seven dostların arasını açanlar, laf götürüp getirerek koğuculuk yapanlardır buyurdu (Müsned, 6/459)
Esmâ binti Yezid b Seken el-Ensariyye (ranhâ) kuvvetli zekâsı ve veciz konuşması yanında cesaret ve şecaati ile de tanınan bir hanım sahabîdir Hayber Gazvesi ile Mekke Fethine katılmış olan Esmâ (ranhâ)nın bilhassa Yermük Savaşında gösterdiği kahramanlıklar dillere destandır Onun bir çadır direğini eline alarak savaş alanına daldığı ve dokuz Bizans askerini öldürdüğü rivayet edilmektedir
İslâm davâsı uğruna hayatını fedadan çekinmeyen, ilim meclislerinden ayrılmayan, fikrini açık ve net olarak düzgünce ifade edebilen ilim sevdâlısı bu büyük İslâm kadınının nerede ve hangi tarihte vefat ettiği bilinmemektedir Allah ondan razı olsun, bizleri şefaatlerinden mahrum etmesin Amin