FrMaLeV

**mum** · 02-04-2008

Zekatı Ödeme Yolları başlıklı yazı Mumsema Zekatı Ödeme Yolları Forum Alev

Zekatı Ödeme Yolları
79- Zekata bağlı olan altın, gümüş, ekin, hayvanat ve ticaret mallarının zekatlarını bizzat kendilerinden (ayinlerinden) vermek caiz olduğu gibi, bunların kıymetlerini vermek de caizdir

Burada mal sahibleri serbesttir

Keffaretlerde, nezirlerde ve fitrelerde de hüküm böyledir

Çünkü İslam şeriatında mal sahiblerine kolaylık gösterilmesi gerekli olmuştur

Bu ibadetin vacib olmasındaki hikmet, fakirleri ihtiyaçtan kurtarmaktır

Bu hikmet ise, bu malların kıymetlerini vermekle de gerçekleşir

Bundan dolayı bir kimse, altının zekatı için gümüş, zahire veya kumaş verebilir

Saime olan hayvanlar için veya ticaret maları için de, nakden para verilebilir

Ancak burada fakirler için daha faydalı olan yönü seçmek iyidir

(İmam Şafiî'ye göre, üzerlerine zekat gereken şeylerin aynen kendilerinden verilmesi lazım gelir

Kıymetleri verilmez

)
80- Zekatı gerektiren bir eşya veya alacak karşılığında diğer bir eşyayı zekat vermek caiz olduğu gibi, bir borcu da ele geçirilemeyecek bir borç karşılığında fakire bağışlamak caizdir

Fakat bir borcu, bir malın veya ele geçirilecek bir borcun karşılığında zekat olarak bağışlamak caiz değildir

Çünkü borç, maliyet bakımından maldan (ayinden) noksandır

Artık tam olan bir şey karşılığında noksan olan bir şey verilemez

Ele geçirilecek bir borç da, ayin (mal) yerindedir

Bunun için bir kimse, elindeki üç lirasını veya üç lira kıymetindeki bir ticaret malını, yüz yirmi liradan ibaret olan bir nakid mevcudu için veya birisinde alacağı olan bu mikdar para için zekat olarak verebilir

Yine, bir fakirdeki alacağını o fakire tamamen bağışlasa, zekata niyet etmiş olsun olmasın, bu alacağın zekatını vermiş olur

Fakat bu alacağının bir kısmını bu fakire bağışlasa, yalnız bu bağışlanan kısmın zekatı verilmiş olur

Tahsil edeceği diğer paranın zekatı verilmiş olmaz

Yine, bir kimse bir fakirdeki alacağını, kendi elindeki bir malın zekatı için o fakire bağışlasa, bununla o malın zekatını vermiş olmaz

Yine, bir kimse bir fakirin üzerindeki alacağını diğer bir şahsın üzerindeki alacağının zekatı için o fakire bağışlasa, bununla o şahıstaki alacağının zekatını vermiş olamaz

81- Bir kimse, fakir olan borçlusunu borcundan kurtarmak ve kendisi de elindeki malların zekatını kısmen olsun ödemek isterse, borçlusuna borcu kadar nakid bir parayı zekat niyeti ile verir

Borçlu da eline geçirdiği bu para ile borcunu alacaklısına öder

82- Zengin bir kimsenin üzerindeki bir borç, üzerinden bir sene geçtikten sonra o zengine bağışlansa, sahih olan görüşe göre, bu borcun zekatı düşmez

83- Bir kimse, bir adamdaki alacağını, elindeki bir malın zekatına saymak üzere, bir fakirin o parayı gidip almasına müsaade etse, bununla o zekat fakirin eline geçmesiyle ödenmiş olur

84- Toplanmış olan nisabları ayırmak caiz olmadığı gibi, ayrılmış nisabları toplamak da caiz değildir

Şöyle ki:
Bir kimsenin seksen koyunu bulunsa, yalnız bir koyun zekat vermesi gerekir

Yoksa koyunlar iki nisab mikdarına ulaştığı için iki koyun zekat vermek gerekmez

Fakat iki kişinin eşitlik üzere ortak seksen koyunu bulunsa, bunların iki koyun zekat vermesi gerekir

Çünkü her ortağın nisab mikdarı koyunu vardır

Bunlar toplanamaz

Bu koyunlar, yalnız bir kişinin malı imiş gibi sayılamaz

İki kişi arasında ortak olan kırk koyun veya yirmi miskal altın ise, zekata bağlı başka mallar bulunmayınca, zekat gerekmez

Çünkü ortaklardan hiç biri nisab mikdarına tek başına sahib değildir

İki ortaktan birinin hissesi nisab mikdarına ulaştığı halde diğerininki ulaşmıyorsa, bu kimse zekat vermez

Nisaba malik olan verir

Birisinin koyunları kırk, diğerinin koyunları yirmi tane bulunsa, birincisi bir koyun zekat verir, ikincisi hiç vermez

Aynı şekilde, zekat vermekle yükümlü olan bir kimse ile yükümlü olmayan arasında ortak olan mallar hakkında da hüküm böyledir

Yükümlü olan zekatını verir, yükümlü olmayan ortak ise, hissesi mikdarına göre zekatını verir, diğerinin hissesinden zekat gerekmez

85- Nisab mikdarında olan bir malın zekatı, daha sene dolmadan erkene alınarak verilebilir

Çünkü vücuba sebeb olan nisab bulunmuştur

Sonradan ödenecek olan bir borcu öne alıp acele ödemek esasen sahihtir

Bu fakirler için yararlı olan bir iştir

Fakat nisab mikdarında olmayan bir mal için, böyle zekatın yıl dolmadan önce verilmesi caiz değildir

Bu mal sonradan nisab mikdarına ulaşmış olursa, o andan itibaren bir sene sonunda ayrıca zekatını vermek gerekir

Önceden verilmiş olan zekat, bir sadaka yerine geçer

(İmam Malik'e göre, zekat acele edilerek vaktinden önce verilemez, ibadetler de aynı şekilde, vakitlerinden önce yerine getirilemez

İmam Şafiî'ye göre, yalnız bir senelik zekat önceden verilebilir

Daha fazla yıllar için önceden verilemez

)
86- Nisab mikdarındaki bir malın birkaç senelik zekatı birden verilebilir

Yıl sonunda bu mikdar mevcut bulunmadıkça zekatları verilmiş olur

Bu mikdar azalırsa, verilen fazla kısım sadaka yerine geçer

87- Bir kimsenin mesela, yüz lirası olduğu halde, önceden acele olarak iki yüz liralık zekat verip de aynı yılda sahib olacağı diğer yüz liranın zekatına ve sahib olmadığı takdirde bu mevcut yüz liranın ertesi sene için olan zekatına sayılmasına niyet etse, bu niyeti caiz olur

88- Bir kimsenin mesela, bin lirası olduğu halde, iki bin lira sanarak ona göre zekat verecek olsa, bu fazla verdiği zekatı ertesi senenin zekatına sayabilir

89- Bir kimse, her ikisi de, ayrı ayrı nisab mikdarında olan altın ve gümüşten ibaret mallarından yalnız birinin adına zekatını acele ederek önceden vermiş bulunsa, bu zekat her ikisine sayılarak verilmiş olur

Çünkü bunlar, cinsleri bir sayılıp birbirine ilave edildiğinden böyle bir ayırım boşunadır

Onun için bunlardan biri, yıl içinde helak olsa, bu zekat tamamen diğeri için sayılmış olur

Fakat hayvanlar hakkında böyle değildir

Bu cins hayvanların zekatını böyle acele olarak önceden vermek, diğerlerinin zekatına sayılamaz

90- Bir kimse, malının zekatından bir fakirin borcunu, fakirin izni ile ödeyecek olsa, zekatını vermiş olur

Fakat fakirin izni olmadan ödeyecek olsa, borç düşer; fakat zekat verilmiş olmaz

91- Bir kimse, usul ve füruundan olmayan ve yalnız akrabalık yönünden nafakası üzerine düşen bir yetime, zekat niyeti ile elbise yaptırsa veya bir yiyecek verse, zekatı yerine geçer

Fakat böyle bir yetimi kendi sofrasına alıp beraberce yedikleri yemeği zekatına saymak isterse, bu İmam Ebû Yusuf'a göre caiz olursa da, İmamı Azam ile İmam Muhammed'e göre caiz olmaz

Çünkü bu halde temlik bulunmaz

92- Zekatın, zekata ehil olan kimseye temlik edilmesi (mülkiyetine geçirilmesi) şarttır

Onun için fakirlere ikram olarak yedirilen yemek zekat sayılmaz

Yine, bir hayır işine harcanan para zekata sayılamaz

Zekat parası ile hac yaptırılamaz

Yine zekat parası ile ölülere kefen alınamaz veya borçları ödenemez

Fakat bir fakir, aldığı zekat parasını kendi rızası ile bu gibi hayır yollarına harcasa, bundan hem o fakir, hem de ona zekatı vermiş olan şahıs sevab kazanmış olur

Yine, bir fakiri bir evde oturtmakla zekata saymak caiz olmaz

Çünkü bu bir temlik sayılmaz

02-04-2008	#1
Profil Bilgileri mum	Zekatı Ödeme Yolları Zekatı Ödeme Yolları başlıklı yazı Mumsema Zekatı Ödeme Yolları Forum Alev Zekatı Ödeme Yolları 79- Zekata bağlı olan altın, gümüş, ekin, hayvanat ve ticaret mallarının zekatlarını bizzat kendilerinden (ayinlerinden) vermek caiz olduğu gibi, bunların kıymetlerini vermek de caizdir Burada mal sahibleri serbesttir Keffaretlerde, nezirlerde ve fitrelerde de hüküm böyledir Çünkü İslam şeriatında mal sahiblerine kolaylık gösterilmesi gerekli olmuştur Bu ibadetin vacib olmasındaki hikmet, fakirleri ihtiyaçtan kurtarmaktır Bu hikmet ise, bu malların kıymetlerini vermekle de gerçekleşir Bundan dolayı bir kimse, altının zekatı için gümüş, zahire veya kumaş verebilir Saime olan hayvanlar için veya ticaret maları için de, nakden para verilebilir Ancak burada fakirler için daha faydalı olan yönü seçmek iyidir (İmam Şafiî'ye göre, üzerlerine zekat gereken şeylerin aynen kendilerinden verilmesi lazım gelir Kıymetleri verilmez) 80- Zekatı gerektiren bir eşya veya alacak karşılığında diğer bir eşyayı zekat vermek caiz olduğu gibi, bir borcu da ele geçirilemeyecek bir borç karşılığında fakire bağışlamak caizdir Fakat bir borcu, bir malın veya ele geçirilecek bir borcun karşılığında zekat olarak bağışlamak caiz değildir Çünkü borç, maliyet bakımından maldan (ayinden) noksandır Artık tam olan bir şey karşılığında noksan olan bir şey verilemez Ele geçirilecek bir borç da, ayin (mal) yerindedir Bunun için bir kimse, elindeki üç lirasını veya üç lira kıymetindeki bir ticaret malını, yüz yirmi liradan ibaret olan bir nakid mevcudu için veya birisinde alacağı olan bu mikdar para için zekat olarak verebilir Yine, bir fakirdeki alacağını o fakire tamamen bağışlasa, zekata niyet etmiş olsun olmasın, bu alacağın zekatını vermiş olur Fakat bu alacağının bir kısmını bu fakire bağışlasa, yalnız bu bağışlanan kısmın zekatı verilmiş olur Tahsil edeceği diğer paranın zekatı verilmiş olmaz Yine, bir kimse bir fakirdeki alacağını, kendi elindeki bir malın zekatı için o fakire bağışlasa, bununla o malın zekatını vermiş olmaz Yine, bir kimse bir fakirin üzerindeki alacağını diğer bir şahsın üzerindeki alacağının zekatı için o fakire bağışlasa, bununla o şahıstaki alacağının zekatını vermiş olamaz 81- Bir kimse, fakir olan borçlusunu borcundan kurtarmak ve kendisi de elindeki malların zekatını kısmen olsun ödemek isterse, borçlusuna borcu kadar nakid bir parayı zekat niyeti ile verir Borçlu da eline geçirdiği bu para ile borcunu alacaklısına öder 82- Zengin bir kimsenin üzerindeki bir borç, üzerinden bir sene geçtikten sonra o zengine bağışlansa, sahih olan görüşe göre, bu borcun zekatı düşmez 83- Bir kimse, bir adamdaki alacağını, elindeki bir malın zekatına saymak üzere, bir fakirin o parayı gidip almasına müsaade etse, bununla o zekat fakirin eline geçmesiyle ödenmiş olur 84- Toplanmış olan nisabları ayırmak caiz olmadığı gibi, ayrılmış nisabları toplamak da caiz değildir Şöyle ki: Bir kimsenin seksen koyunu bulunsa, yalnız bir koyun zekat vermesi gerekir Yoksa koyunlar iki nisab mikdarına ulaştığı için iki koyun zekat vermek gerekmez Fakat iki kişinin eşitlik üzere ortak seksen koyunu bulunsa, bunların iki koyun zekat vermesi gerekir Çünkü her ortağın nisab mikdarı koyunu vardır Bunlar toplanamaz Bu koyunlar, yalnız bir kişinin malı imiş gibi sayılamaz İki kişi arasında ortak olan kırk koyun veya yirmi miskal altın ise, zekata bağlı başka mallar bulunmayınca, zekat gerekmez Çünkü ortaklardan hiç biri nisab mikdarına tek başına sahib değildir İki ortaktan birinin hissesi nisab mikdarına ulaştığı halde diğerininki ulaşmıyorsa, bu kimse zekat vermez Nisaba malik olan verir Birisinin koyunları kırk, diğerinin koyunları yirmi tane bulunsa, birincisi bir koyun zekat verir, ikincisi hiç vermez Aynı şekilde, zekat vermekle yükümlü olan bir kimse ile yükümlü olmayan arasında ortak olan mallar hakkında da hüküm böyledir Yükümlü olan zekatını verir, yükümlü olmayan ortak ise, hissesi mikdarına göre zekatını verir, diğerinin hissesinden zekat gerekmez 85- Nisab mikdarında olan bir malın zekatı, daha sene dolmadan erkene alınarak verilebilir Çünkü vücuba sebeb olan nisab bulunmuştur Sonradan ödenecek olan bir borcu öne alıp acele ödemek esasen sahihtir Bu fakirler için yararlı olan bir iştir Fakat nisab mikdarında olmayan bir mal için, böyle zekatın yıl dolmadan önce verilmesi caiz değildir Bu mal sonradan nisab mikdarına ulaşmış olursa, o andan itibaren bir sene sonunda ayrıca zekatını vermek gerekir Önceden verilmiş olan zekat, bir sadaka yerine geçer (İmam Malik'e göre, zekat acele edilerek vaktinden önce verilemez, ibadetler de aynı şekilde, vakitlerinden önce yerine getirilemez İmam Şafiî'ye göre, yalnız bir senelik zekat önceden verilebilir Daha fazla yıllar için önceden verilemez) 86- Nisab mikdarındaki bir malın birkaç senelik zekatı birden verilebilir Yıl sonunda bu mikdar mevcut bulunmadıkça zekatları verilmiş olur Bu mikdar azalırsa, verilen fazla kısım sadaka yerine geçer 87- Bir kimsenin mesela, yüz lirası olduğu halde, önceden acele olarak iki yüz liralık zekat verip de aynı yılda sahib olacağı diğer yüz liranın zekatına ve sahib olmadığı takdirde bu mevcut yüz liranın ertesi sene için olan zekatına sayılmasına niyet etse, bu niyeti caiz olur 88- Bir kimsenin mesela, bin lirası olduğu halde, iki bin lira sanarak ona göre zekat verecek olsa, bu fazla verdiği zekatı ertesi senenin zekatına sayabilir 89- Bir kimse, her ikisi de, ayrı ayrı nisab mikdarında olan altın ve gümüşten ibaret mallarından yalnız birinin adına zekatını acele ederek önceden vermiş bulunsa, bu zekat her ikisine sayılarak verilmiş olur Çünkü bunlar, cinsleri bir sayılıp birbirine ilave edildiğinden böyle bir ayırım boşunadır Onun için bunlardan biri, yıl içinde helak olsa, bu zekat tamamen diğeri için sayılmış olur Fakat hayvanlar hakkında böyle değildir Bu cins hayvanların zekatını böyle acele olarak önceden vermek, diğerlerinin zekatına sayılamaz 90- Bir kimse, malının zekatından bir fakirin borcunu, fakirin izni ile ödeyecek olsa, zekatını vermiş olur Fakat fakirin izni olmadan ödeyecek olsa, borç düşer; fakat zekat verilmiş olmaz 91- Bir kimse, usul ve füruundan olmayan ve yalnız akrabalık yönünden nafakası üzerine düşen bir yetime, zekat niyeti ile elbise yaptırsa veya bir yiyecek verse, zekatı yerine geçer Fakat böyle bir yetimi kendi sofrasına alıp beraberce yedikleri yemeği zekatına saymak isterse, bu İmam Ebû Yusuf'a göre caiz olursa da, İmamı Azam ile İmam Muhammed'e göre caiz olmaz Çünkü bu halde temlik bulunmaz 92- Zekatın, zekata ehil olan kimseye temlik edilmesi (mülkiyetine geçirilmesi) şarttır Onun için fakirlere ikram olarak yedirilen yemek zekat sayılmaz Yine, bir hayır işine harcanan para zekata sayılamaz Zekat parası ile hac yaptırılamaz Yine zekat parası ile ölülere kefen alınamaz veya borçları ödenemez Fakat bir fakir, aldığı zekat parasını kendi rızası ile bu gibi hayır yollarına harcasa, bundan hem o fakir, hem de ona zekatı vermiş olan şahıs sevab kazanmış olur Yine, bir fakiri bir evde oturtmakla zekata saymak caiz olmaz Çünkü bu bir temlik sayılmaz


Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder