FrMaLeV

**karadağlı.x** · 02-10-2008

İslam'ın sağladığı sosyal güvenlik .. başlıklı yazı Mumsema İslam'ın sağladığı sosyal güvenlik .. Forum Alev

İSLAM'IN SAĞLADIĞI SOSYAL GÜVENLİK

SOSYAL GÜVENLİK

Sosyal güvenlik, cemiyeti teşkil eden fertlerin kendi iradeleri dışında uğrayacakları tehlike (risk)'lerin zararlarından kurtarılma garantisidir Sosyal riskler mesleki, fizyolojik ve sosyo-ekonomik diye sınıflanabileceği gibi, fiziki ve iktisadi diye de, hatta daha başka bakış açılarına göre de sınıflanabilir

İSLAM'DA SOSYAL GÜVENLİK

Sosyal güvenliğin hedeflediği güven duygusu İslâm toplumlarında daima var olagelmiştir Bunu, biraz sonra göreceğimiz müesseseler yanında:
— Müslüman adamın tevhid inancı
— Ahiret inancı
— Varlığa (Allah, insan, kâinat) bakışı
— Sosyal yardımlaşma müesseseleri
* Sadaka
* Birr ve takva
* Hediyeleşme
* Karz-ı Hasen
* Faiz ve israf yasağı
* Gelir ve servet dağılımını sağlayan müesseseler büyük ölçüde kolaylaştırmakta idiler Çünkü bunlar sosyal dayanışma ve sosyal adaleti gerçekleştiren unsurlardır Osmanlı'daki Ahilik, Fütüvvet, Meslek loncaları hatta Tımar ve zeamet uygulamaları buna kısmi yardımda bulunmuştur
1952'de son şeklini alan ve sosyal sigortalar kapsamını oluşturan sosyal riskler, İslâm toplumunda tehlike olarak pek hissedilmediği gibi, İslâm'ın ruhu itibarı ile bunlar aynı derecede ve her yönüyle tehlikeli görülmemişlerdir Meselâ hastalık sadaka ile belâlar (fiziki ve iktisadi riskler) dua ile mal varlığı zekât ile önlenir denmiş, fakirliğe abdest ve bazı surelerle çare önerilmiştir İslâm'da tamamen iktisadi ve tamamen maddi bir şey olmadığı için tehlikelerle insan iradesi arasında ilişki kurulmuştur Tehlikelerin ayrıca günahları silmesi gibi müsbet yönleri de vardır Zenginliğin de tehlikeleri görülmüş, ondanda Allah'a sığınılmış, imâna, İslâm'a ve takvaya sarılmakla rızık bile elde edileceği ve sıkıntılardan kurtulunacağı bildirilmiştir

Sosyal Güvenliği Sağlayan Müesseseler:

a Zekat

Zekât bir sosyal güvenlik müessesi midir? Bu soruyu günümüzün bazı sosyal güvenlikçileri evet cevabını vermektedirler Mecburi oluşu, talep hakkı doğurması bu görüşü destekler Fakat tartışılabilir Önce zekâtın masarifi bugün sosyal güvenliğe konu olan riskleri tamı tamına karşılıyor değildir
— Sonra günümüzde sosyal güvenlik vergi ve primlerle sağlanmaktadır Halbuki zekat fertten ferde transfer olduğu zaman ne vergi ne de prim olmuş olur
— Sosyal güvenlik bir devlet görevidir Halbuki, zekatı devlet almasa dahi fertler onunla mükelleftir
— Modern sosyal güvenlik tamamen İktisadi ve dolayısıyla maddi bir hâdisedir Zekâtın ise ibadet yönü ağırlıklıdır ve kulun imanda SADAKAT'ının nişanıdır
— Zekâtı mükelleften devlete bir transfer kabul edip, primli sosyal güvenlik grubuna sokmamamız halinde onu sosyal sigortalara benzetmiş oluruz Halbuki, sosyal sigortalardan ivaz alanlar yine kuruma belli bir primle ortak olanlardır Zekâtta ise alanlar verenlerin dışındadır
— Diğer yönden, bilindiği gibi zekât bir servet vergisidir Halbuki, modern vergileme prensiplerinde iktidarın ölçüsü gelirdir Dolayısıyla zekât âtıl servet bırakmayıp, istihdam hacmini genişletir, âdil servet dağılımına yardıma olur, yatırımları teşvik eder, sosyal adaleti sağlar
— Zekât aynî olarak da ödenebilir, kıymet olarak ödenmesi halinde ise ölçü yine aynı olduğu için para değerindeki düşüşlerden etkilenmez Bir nevi eşel-mobil sistemi oluşturur

b Fitre

Fitre; cebrilik ve talep hakkı içermemekle ve Hanefiler dışındaki fukahaya göre fitrede nisab aranmamakla zekâttan ayrılır Ama verilenler sosyal risklere maruz kalan fertler olmakla da sosyal güvenlik ivazı sayılabilir

c Âkile

Âkile, özellikle kan bedeli gibi ağır mali sorumluluklar altına girenlerin yüküne ortak olan yakınları (asabe)'dır ve bu konuda hükmün dayanağı (İlleti) dayanışma ve saldırıya karşı yardımlaşmadır
Akile de zekat gibi -bugünün anlayışı ile- safi bir sosyal güvenlik müessesesi değildir Ancak diyet ve erşlerde biyolojik ve iktisadi tehlike, talep hakkı, cebrilik söz konusu olduğundan hem bir sosyal güvenlik müessesesi hem de bir özel sigorta fonksiyonu görür Ruhundaki oto-kontrol özelliği ile de trafiği, iş kazalarını, çeşitli meslek gruplarını iş güvenliği açısından düzenlemede son derece etkilidir

Sosyal Güvenliğin Finansmanı:

Zenginler ve/veya devlet Olağanüstü durumlarda ise asgari insani hayat düzeyinin üzerinde bulunan mülk sahipleri

Allah Resûlü bunu çok veciz bir şekilde açıklamıştır:

"Allah müslümanların zenginlerin in mallarına, fakirlerine yetecek kadar mükellefiyet yüklemiştir Fakirlerin aç ve çıplak kalmaları, zenginlerin davranışları sebebiyledir Ama bilinsin ki, Allah onları çetin bir hesaba çekecek ve acı bir azapla cezalandıracaktır"

Selam , Sevgi ve Saygılarımla

02-10-2008	#1
Profil Bilgileri karadağlı.x	İslam'ın sağladığı sosyal güvenlik .. İslam'ın sağladığı sosyal güvenlik .. başlıklı yazı Mumsema İslam'ın sağladığı sosyal güvenlik .. Forum Alev İSLAM'IN SAĞLADIĞI SOSYAL GÜVENLİK SOSYAL GÜVENLİK Sosyal güvenlik, cemiyeti teşkil eden fertlerin kendi iradeleri dışında uğrayacakları tehlike (risk)'lerin zararlarından kurtarılma garantisidir Sosyal riskler mesleki, fizyolojik ve sosyo-ekonomik diye sınıflanabileceği gibi, fiziki ve iktisadi diye de, hatta daha başka bakış açılarına göre de sınıflanabilir İSLAM'DA SOSYAL GÜVENLİK Sosyal güvenliğin hedeflediği güven duygusu İslâm toplumlarında daima var olagelmiştir Bunu, biraz sonra göreceğimiz müesseseler yanında: — Müslüman adamın tevhid inancı — Ahiret inancı — Varlığa (Allah, insan, kâinat) bakışı — Sosyal yardımlaşma müesseseleri * Sadaka * Birr ve takva * Hediyeleşme * Karz-ı Hasen * Faiz ve israf yasağı * Gelir ve servet dağılımını sağlayan müesseseler büyük ölçüde kolaylaştırmakta idiler Çünkü bunlar sosyal dayanışma ve sosyal adaleti gerçekleştiren unsurlardır Osmanlı'daki Ahilik, Fütüvvet, Meslek loncaları hatta Tımar ve zeamet uygulamaları buna kısmi yardımda bulunmuştur 1952'de son şeklini alan ve sosyal sigortalar kapsamını oluşturan sosyal riskler, İslâm toplumunda tehlike olarak pek hissedilmediği gibi, İslâm'ın ruhu itibarı ile bunlar aynı derecede ve her yönüyle tehlikeli görülmemişlerdir Meselâ hastalık sadaka ile belâlar (fiziki ve iktisadi riskler) dua ile mal varlığı zekât ile önlenir denmiş, fakirliğe abdest ve bazı surelerle çare önerilmiştir İslâm'da tamamen iktisadi ve tamamen maddi bir şey olmadığı için tehlikelerle insan iradesi arasında ilişki kurulmuştur Tehlikelerin ayrıca günahları silmesi gibi müsbet yönleri de vardır Zenginliğin de tehlikeleri görülmüş, ondanda Allah'a sığınılmış, imâna, İslâm'a ve takvaya sarılmakla rızık bile elde edileceği ve sıkıntılardan kurtulunacağı bildirilmiştir Sosyal Güvenliği Sağlayan Müesseseler: a Zekat Zekât bir sosyal güvenlik müessesi midir? Bu soruyu günümüzün bazı sosyal güvenlikçileri evet cevabını vermektedirler Mecburi oluşu, talep hakkı doğurması bu görüşü destekler Fakat tartışılabilir Önce zekâtın masarifi bugün sosyal güvenliğe konu olan riskleri tamı tamına karşılıyor değildir — Sonra günümüzde sosyal güvenlik vergi ve primlerle sağlanmaktadır Halbuki zekat fertten ferde transfer olduğu zaman ne vergi ne de prim olmuş olur — Sosyal güvenlik bir devlet görevidir Halbuki, zekatı devlet almasa dahi fertler onunla mükelleftir — Modern sosyal güvenlik tamamen İktisadi ve dolayısıyla maddi bir hâdisedir Zekâtın ise ibadet yönü ağırlıklıdır ve kulun imanda SADAKAT'ının nişanıdır — Zekâtı mükelleften devlete bir transfer kabul edip, primli sosyal güvenlik grubuna sokmamamız halinde onu sosyal sigortalara benzetmiş oluruz Halbuki, sosyal sigortalardan ivaz alanlar yine kuruma belli bir primle ortak olanlardır Zekâtta ise alanlar verenlerin dışındadır — Diğer yönden, bilindiği gibi zekât bir servet vergisidir Halbuki, modern vergileme prensiplerinde iktidarın ölçüsü gelirdir Dolayısıyla zekât âtıl servet bırakmayıp, istihdam hacmini genişletir, âdil servet dağılımına yardıma olur, yatırımları teşvik eder, sosyal adaleti sağlar — Zekât aynî olarak da ödenebilir, kıymet olarak ödenmesi halinde ise ölçü yine aynı olduğu için para değerindeki düşüşlerden etkilenmez Bir nevi eşel-mobil sistemi oluşturur b Fitre Fitre; cebrilik ve talep hakkı içermemekle ve Hanefiler dışındaki fukahaya göre fitrede nisab aranmamakla zekâttan ayrılır Ama verilenler sosyal risklere maruz kalan fertler olmakla da sosyal güvenlik ivazı sayılabilir c Âkile Âkile, özellikle kan bedeli gibi ağır mali sorumluluklar altına girenlerin yüküne ortak olan yakınları (asabe)'dır ve bu konuda hükmün dayanağı (İlleti) dayanışma ve saldırıya karşı yardımlaşmadır Akile de zekat gibi -bugünün anlayışı ile- safi bir sosyal güvenlik müessesesi değildir Ancak diyet ve erşlerde biyolojik ve iktisadi tehlike, talep hakkı, cebrilik söz konusu olduğundan hem bir sosyal güvenlik müessesesi hem de bir özel sigorta fonksiyonu görür Ruhundaki oto-kontrol özelliği ile de trafiği, iş kazalarını, çeşitli meslek gruplarını iş güvenliği açısından düzenlemede son derece etkilidir Sosyal Güvenliğin Finansmanı: Zenginler ve/veya devlet Olağanüstü durumlarda ise asgari insani hayat düzeyinin üzerinde bulunan mülk sahipleri Allah Resûlü bunu çok veciz bir şekilde açıklamıştır: "Allah müslümanların zenginlerin in mallarına, fakirlerine yetecek kadar mükellefiyet yüklemiştir Fakirlerin aç ve çıplak kalmaları, zenginlerin davranışları sebebiyledir Ama bilinsin ki, Allah onları çetin bir hesaba çekecek ve acı bir azapla cezalandıracaktır" Selam , Sevgi ve Saygılarımla


Yazdırılabilir şekli göster Sayfayı E-Mail olarak gönder